Công ty liên doanh tại Việt Nam là một trong những loại hình doanh nghiệp mà các thực thể nước ngoài lựa chọn để tìm kiếm cơ hội gia nhập thị trường Việt Nam. Hãy cùng tìm hiểu liên doanh là gì? Các yêu cầu cho một công ty liên doanh cũng như những ưu và nhược điểm của hình thức đầu tư này.
Liên doanh là gì?
Liên doanh là sự hợp tác của nhiều công ty hoặc cá nhân vì một mục đích kinh doanh cụ thể. Liên doanh không phải là lựa chọn duy nhất cho mô hình công ty. Thông thường, các bên góp vốn thành lập một công ty TNHH một thành viên cho các liên doanh tiêu chuẩn, hoặc công ty cổ phần (JSC) nếu họ muốn niêm yết trên sàn chứng khoán Việt Nam. Các nhà đầu tư mua cổ phần từ các doanh nghiệp nhà nước đang được cổ phần hóa trên sàn chứng khoán Việt Nam thường chọn Công ty Cổ phần. Để gia nhập thị trường Việt Nam, các nhà đầu tư nước ngoài có thể hướng tới các liên doanh, nơi họ sẽ đóng vai trò là cổ đông chiếm đa số (nắm giữ > 50%) hoặc cổ đông thiểu số (nắm giữ <50%).
Các yêu cầu cho một công ty liên doanh tại Việt Nam
Các yêu cầu về vốn cho một liên doanh giống như đối với một doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài (FOE). Các doanh nghiệp hoạt động trong các lĩnh vực kinh doanh không có điều kiện không phải tuân theo các yêu cầu về vốn cụ thể. Tuy nhiên, Bộ Kế hoạch và Đầu tư Việt Nam cung cấp các yêu cầu về vốn theo ngành cho một số trường hợp cụ thể.
Tỷ lệ sở hữu, được tính dựa trên vốn góp, là một chỉ số quan trọng để đánh giá lại các yêu cầu về vốn cho một liên doanh tại Việt Nam. Hiện tại, tỷ lệ sở hữu nước ngoài trong các liên doanh theo quy định là 30%. Đây cũng là tỷ lệ tối đa áp dụng cho các lĩnh vực kinh doanh có điều kiện. Ngoài ra, Chính phủ quy định các quy định về tỷ lệ sở hữu tối thiểu của các nhà đầu tư trong nước theo từng lĩnh vực cụ thể.
Không có hình thức pháp lý nào được công nhận cho một liên doanh, do đó không có yêu cầu đặc biệt nào cho mô hình doanh nghiệp này. Tuy nhiên, các nhà đầu tư có thể tuân theo các yêu cầu áp dụng cho các Công ty TNHH hoặc Công ty Cổ phần, tùy thuộc vào loại hình liên doanh cần thiết.

Thời gian thành lập liên doanh
Mất từ 2 đến 4 tháng để thành lập một liên doanh, và quy trình thành lập tương tự như đối với các doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài (FOEs). Khoảng thời gian này không bao gồm thời gian để các bên thương lượng và đạt được thỏa thuận. Các cuộc thương lượng liên quan đến cổ phần, lãnh đạo và nghĩa vụ của các bên liên quan có thể kéo dài quá trình hình thành liên doanh. Mặc dù ai cũng biết rằng những cuộc thương lượng này có thể làm chậm tiến độ thành lập, nhưng chúng là điều cần thiết cho sự thành công của một liên doanh. Do đó, các bên không nên vội vàng trong việc thương lượng.
Ưu điểm của công ty liên doanh tại Việt Nam
Ưu điểm chính của một liên doanh là khả năng giúp các nhà đầu tư tiếp cận thị trường. Các nhà đầu tư sẽ được tiếp cận với các khoản đầu tư kinh doanh có điều kiện, thường bị hạn chế về quyền sở hữu. Mức độ tiếp cận của nhà đầu tư đối với các lĩnh vực kinh doanh có điều kiện phụ thuộc vào lĩnh vực kinh doanh của họ.
Ưu điểm tiềm năng thứ hai của một liên doanh đến từ sự hiểu biết địa phương của các công ty trong nước. Đối với những người lần đầu tiên gia nhập một thị trường mới, các đối tác địa phương của họ có thể mang lại khả năng tiếp cận tốt hơn đến các nhà cung cấp và khách hàng; đôi khi thậm chí còn nâng cao uy tín của thương hiệu nước ngoài trong thị trường nội địa.
Nhược điểm của mô hình liên doanh
Các nhà đầu tư nước ngoài tham gia vào các liên doanh không thể hoạt động độc lập như những người trong các mô hình kinh doanh khác. Quyết định về các vấn đề như mở rộng kinh doanh, chuyển lợi nhuận hoặc thu hẹp hoạt động có thể dẫn đến sự không hòa hợp lớn giữa các đối tác nước ngoài và địa phương. Mặc dù những vấn đề này có thể được giải quyết thông qua thương lượng ban đầu, nhưng sự khác biệt về quan điểm và rào cản văn hóa có thể làm chậm tiến độ thành lập và dẫn đến khả năng hoạt động kém sau khi thành lập.
Để có cái nhìn sâu sắc về một công ty liên doanh tại Việt Nam hoặc các hình thức khác, các doanh nghiệp nên liên hệ với các tư vấn viên có thể giúp họ chọn mô hình phù hợp và tối ưu nhất. Viettonkin là một công ty tư vấn chiến lược hàng đầu mà các doanh nghiệp nước ngoài có thể tin tưởng khi họ chuẩn bị gia nhập thị trường Việt Nam. Các tư vấn viên của Viettonkin, những người am hiểu về pháp luật và thị trường địa phương, sẽ cung cấp thông tin đầy đủ và chính xác nhất về các hình thức đầu tư tại Việt Nam cũng như hỗ trợ quy trình từ A đến Z.