FDI tiếp tục đóng vai trò then chốt trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế Việt Nam trong năm 2023, khẳng định tầm quan trọng của như một trụ cột chính trong sự phát triển của nền kinh tế quốc dân. Trong khi quý đầu tiên chứng kiến sự tăng trưởng chậm chạp trong vốn FDI, tháng Năm đã mang lại những cải thiện đầy hứa hẹn. Khi nền kinh tế toàn cầu đối mặt với suy thoái và căng thẳng địa chính trị, chính phủ Việt Nam vẫn cam kết ổn định nền kinh tế và thu hút thêm nhiều FDI. Những nỗ lực đồng bộ này không chỉ tạo niềm tin mà còn tạo điều kiện cho sự phục hồi kinh tế cần thiết. Bằng cách tạo ra một môi trường thân thiện với nhà đầu tư, Việt Nam đang ở vị trí tốt để tận dụng tiềm năng của đầu tư nước ngoài và thúc đẩy sự phục hồi kinh tế của mình.
Tổng quan về hiệu suất FDI của Việt Nam trong 5 tháng đầu năm 2023
Tổng vốn FDI trong 5 tháng đầu năm 2023
Vào ngày 20 tháng 5 năm 2023, Cục Đầu tư nước ngoài (DFI), thuộc Bộ Kế hoạch và Đầu tư, đã công bố thông tin mới nhất về tổng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) tại Việt Nam. Các số liệu trong 5 tháng đầu năm 2023 cho thấy sự cải thiện đáng kể, với tổng vốn FDI đăng ký khoảng 10,86 tỷ USD. Trong đó, vốn đăng ký mới đạt hơn 5,26 tỷ USD, đánh dấu mức tăng đáng kể 27,8% so với cùng kỳ năm 2022. Vốn điều chỉnh đạt 2,28 tỷ USD, cho thấy sự giảm 59,4% so với cùng kỳ năm 2022. Thêm vào đó, vốn đầu tư thông qua việc góp vốn và mua cổ phần đạt gần 3,32 tỷ USD, tăng mạnh 67,2% so với cùng kỳ năm 2022.
Bằng cách so sánh các số liệu với ngày 20 tháng 4 năm 2023, có thể thấy rằng việc thu hút FDI trong tháng 5 năm 2023 đã có sự cải thiện, với mức tăng 10,6%. Mặc dù tổng vốn FDI đăng ký trong 5 tháng đầu năm 2023 vẫn thấp hơn so với năm trước, số lượng dự án đăng ký đã tăng 17,9% trong cùng kỳ. Sự gia tăng này được thúc đẩy bởi sự gia tăng đáng kể trong số lượng dự án mới được cấp phép và các dự án có vốn tăng, với mức tăng lần lượt là 66,4% và 22,8%. Tuy nhiên, số lượng dự án góp vốn và mua cổ phần đã giảm nhẹ 4,6%, từ 1.339 xuống 1.278.
Cục Đầu tư nước ngoài cho rằng tỷ lệ tăng trưởng của các dự án mới vượt qua tổng vốn đầu tư, cho thấy rằng các nhà đầu tư nước ngoài nhỏ và vừa vẫn tiếp tục bày tỏ sự quan tâm và tin tưởng vào môi trường đầu tư của Việt Nam. Trong khi đó, cũng cần lưu ý rằng các tập đoàn lớn đang thận trọng đánh giá triển vọng đầu tư lớn vào Việt Nam do ảnh hưởng tiềm tàng của chính sách thuế tối thiểu toàn cầu.
Các lĩnh vực chính thu hút FDI
Theo DFI, trong 5 tháng đầu năm 2023, trong số 21 lĩnh vực kinh tế quốc dân nhận vốn đầu tư nước ngoài, ngành chế biến và chế tạo tiếp tục là lĩnh vực hấp dẫn nhất, với vốn đầu tư ấn tượng đạt hơn 6,64 tỷ USD, chiếm 61,2% tổng vốn đầu tư đăng ký.
Ngành tài chính và ngân hàng, mặc dù đứng thứ hai, đã trải qua sự tăng trưởng đáng kể hơn 12 lần trong cùng kỳ năm 2022. Tổng vốn đầu tư trong lĩnh vực này đạt hơn 1,53 tỷ USD, chiếm hơn 14,1% tổng vốn FDI. Ngành bất động sản thương mại và khoa học & công nghệ lần lượt đứng ở vị trí thứ ba và thứ tư, với tổng vốn đăng ký gần 1,16 tỷ USD và 481 triệu USD.
Các nhà đầu tư FDI lớn
Trong 5 tháng đầu năm 2023, Việt Nam đã thu hút đầu tư từ nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ khác nhau, với 82 quốc gia đã nhận ra tiềm năng to lớn của quốc gia đang phát triển này. Trong số các nhà đầu tư này, Singapore nổi lên với vị trí dẫn đầu khi đầu tư hơn 2,53 tỷ USD vào Việt Nam, chiếm tỷ lệ đáng kể hơn 23,3% tổng vốn đầu tư. Nhật Bản đứng ở vị trí thứ hai với khoản đầu tư đáng kể gần 2,1 tỷ USD, chiếm khoảng 19,1% tổng vốn đầu tư – cao gấp 2,2 lần so với cùng kỳ năm ngoái. Trung Quốc chiếm vị trí thứ ba với vốn đầu tư đăng ký gần 1,61 tỷ USD, chiếm 14,8% tổng vốn đầu tư. Những nước đầu tư hàng đầu vào Việt Nam cũng bao gồm Đài Loan, Hồng Kông và Hàn Quốc, cùng nhiều quốc gia khác.
Điểm đến đầu tư phát triển
Các nhà đầu tư nước ngoài đã tìm thấy điểm đến đầu tư hấp dẫn trên khắp các tỉnh thành của Việt Nam, với tổng cộng 50 địa điểm nhận được sự đầu tư đáng kể. Các số liệu trong 5 tháng đầu năm 2023 cho thấy dẫn đầu là thủ đô Hà Nội, với tổng vốn đầu tư đăng ký gần 1,87 tỷ USD, chiếm gần 17,2% tổng vốn đầu tư đăng ký, đánh dấu mức tăng ấn tượng gần 2,7 lần so với cùng kỳ năm 2022. Bắc Giang chiếm vị trí thứ hai với tổng vốn đầu tư đăng ký vượt quá 1 tỷ USD, chiếm hơn 9,4% tổng vốn đầu tư của cả nước. Theo sau là các trung tâm kinh tế lớn như Thành phố Hồ Chí Minh, Bình Dương, Đồng Nai, v.v.
Triển vọng FDI của Việt Nam cho năm 2023: Mũi nhọn tăng trưởng trong khu vực
Các yếu tố góp phần cải thiện FDI trong 5 tháng đầu năm 2023
Đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vẫn là một trụ cột của tăng trưởng kinh tế Việt Nam trong năm 2023, giúp Việt Nam trở thành một trong những nền kinh tế hội nhập nhanh vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Theo các chuyên gia kinh tế và nhà hoạch định chính sách, triển vọng tăng trưởng FDI của Việt Nam được củng cố bởi ba yếu tố chính.
Đầu tiên, sự tăng trưởng kinh tế tích cực đạt được trong năm 2022 tạo ra nền tảng vững chắc cho các khoản đầu tư tiếp theo. Thứ hai, những nỗ lực liên tục của chính phủ nhằm ổn định và nâng cao môi trường kinh doanh và đầu tư giữa những rủi ro địa chính trị toàn cầu và suy thoái kinh tế, tạo niềm tin và sự tự tin cho các nhà đầu tư tiềm năng. Cụ thể, để giải quyết những thách thức đó, chính phủ đã thực hiện các chính sách tiền tệ linh hoạt và đang tích cực tham gia hướng dẫn; cung cấp các chính sách khuyến khích và hỗ trợ doanh nghiệp, đặc biệt là về thuế và cũng tổ chức thực hiện hiệu quả các luật khác nhau như các phiên bản sửa đổi của Luật Doanh nghiệp, Luật Đầu tư, v.v. Cuối cùng, việc Việt Nam sử dụng hiệu quả các lợi thế từ các hiệp định thương mại tự do càng làm tăng sức hấp dẫn của nó như một điểm đến đầu tư.
Ngay cả khi đối mặt với sự thắt chặt tài chính toàn cầu, dòng FDI ổn định đã đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì động lực tăng trưởng của Việt Nam. Trong năm 2022, Việt Nam và Malaysia đã nổi lên như những cường quốc khu vực trong việc thu hút FDI, và xu hướng này dự kiến sẽ tiếp tục trong năm nay. Đáng chú ý, Việt Nam có lợi thế cạnh tranh so với nhiều quốc gia trong khu vực trong việc thu hút vốn nước ngoài cho các dự án xanh, nhờ vào các hiệp định thương mại mạnh mẽ với Vương quốc Anh và châu Âu.
Ms. Yun Liu – nhà kinh tế chuyên về thị trường ASEAN tại Ngân hàng HSBC
Một cuộc khảo sát được thực hiện bởi Bộ Kế hoạch và Đầu tư, phối hợp với Liên minh Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam, cho thấy 76% doanh nghiệp đánh giá các chính sách hỗ trợ sản xuất là hiệu quả, với các miễn giảm thuế giá trị gia tăng (VAT), chính sách ổn định giá nhiên liệu, cải thiện thủ tục cấp phép lao động và thông quan, và các chính sách xuất nhập khẩu được cộng đồng doanh nghiệp đánh giá cao. Những chính sách này đã đóng vai trò quan trọng trong việc thu hút FDI và hỗ trợ sự phát triển của doanh nghiệp.
Triển vọng và xu hướng tăng trưởng FDI
Ông Đỗ Văn Sự, Phó Giám đốc Cục Đầu tư nước ngoài, bày tỏ sự lạc quan về việc thu hút FDI trong năm 2023, dự báo mức tăng 37% so với năm 2022, với các khoản đầu tư dự kiến từ 36-38 tỷ USD.
Vào ngày 2 tháng 6 năm 2022, Chính phủ đã ban hành Quyết định số 667/QD-TTg phê duyệt Chiến lược Hợp tác Đầu tư Nước ngoài giai đoạn 2021 – 2030. Theo Thứ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Đỗ Thành Trung, Chiến lược Hợp tác Đầu tư Nước ngoài cho giai đoạn 2021-2030 đã đặt ra mục tiêu rõ ràng về việc nâng cao hiệu quả và chất lượng toàn diện trong việc thu hút và sử dụng vốn đầu tư nước ngoài. Chiến lược nhấn mạnh tầm quan trọng của các dự án tập trung vào công nghệ cao, công nghệ sạch, năng lượng tái tạo và quản lý hiện đại. Những dự án này nhằm giảm thiểu lao động, năng lượng, đất đai và tài nguyên thiên nhiên trong khi tạo ra giá trị gia tăng cao, thúc đẩy tăng trưởng xanh và phát triển kinh tế bền vững và bao trùm.
Ngành năng lượng cũng đang phát triển và có tiềm năng thu hút đầu tư. Ông Bùi Trung Kiên, Phó Chủ tịch Công ty Đầu tư Năng lượng Mặt trời CME, đã nhấn mạnh sự quan tâm ngày càng tăng trên toàn cầu đối với năng lượng mặt trời trên mái nhà như một cơ hội đầu tư. Những tiến bộ công nghệ đã giảm đáng kể chi phí sản xuất và lắp đặt hệ thống năng lượng mặt trời trên mái nhà, tạo điều kiện thuận lợi cho cả nhà đầu tư trong nước và nước ngoài tham gia vào lĩnh vực này.
Để thu hút các khoản đầu tư chất lượng cao vào năng lượng mặt trời trên mái nhà, Việt Nam đang tích cực tăng cường đầu tư vào nghiên cứu và phát triển. Quốc gia này nhằm đa dạng hóa các dự án và nâng cao chất lượng của các dự án hiện có. Hơn nữa, Việt Nam đang thúc đẩy hợp tác giữa các doanh nghiệp và các tổ chức nghiên cứu để tạo điều kiện cho các giải pháp đổi mới nhằm cải thiện hiệu suất và giảm chi phí đầu tư trong lĩnh vực này.
Các thách thức vẫn còn
Tuy nhiên, mặc dù có tiềm năng trong việc cải thiện thu hút FDI, các chuyên gia nhấn mạnh sự cần thiết phải quản lý chủ động các chính sách vĩ mô với sự linh hoạt và thận trọng. Những rủi ro đang diễn ra từ nền kinh tế toàn cầu và biến động chính trị đòi hỏi một cách tiếp cận nhanh nhạy để đảm bảo sức hấp dẫn và khả năng cạnh tranh của Việt Nam trong mắt các nhà đầu tư quốc tế. Ngoài ra, các vấn đề bảo vệ thị trường và doanh nghiệp trong nước; đảm bảo doanh thu ngân sách nhà nước… cũng cần được xem xét cẩn thận trong quá trình ban hành các chính sách thu hút đầu tư nước ngoài.
Khi Việt Nam thích ứng trong bối cảnh đầu tư toàn cầu đang thay đổi, cam kết kiên định của nó đối với một môi trường kinh doanh thuận lợi, các chính sách hỗ trợ và tận dụng các hiệp định thương mại đang sẵn sàng mang lại những lợi ích đáng kể. Sự kiên cường và cách tiếp cận chiến lược của đất nước định vị nó như một mũi tăng trưởng trong khu vực, thu hút các nhà đầu tư tham gia vào nền kinh tế đang phát triển của nó và đóng góp vào hành trình đáng chú ý của nó hướng tới thịnh vượng.
Kết luận
Khi những bất ổn toàn cầu vẫn tiếp diễn, quyết tâm kiên định của Việt Nam, vị trí chiến lược, lực lượng lao động có tay nghề và cơ sở hạ tầng vững chắc định vị nó như một điểm đến đầu tư đáng tin cậy. Khả năng vượt qua các thách thức kinh tế và duy trì tăng trưởng khiến Việt Nam trở thành lựa chọn hấp dẫn cho các nhà đầu tư dài hạn, tìm kiếm lợi nhuận ổn định và thịnh vượng lâu dài.
Khi các nhà đầu tư tìm kiếm những cơ hội hứa hẹn giữa bối cảnh toàn cầu biến động, Việt Nam nổi bật như một thị trường đầy hứa hẹn với tiềm năng tăng trưởng to lớn. Các biện pháp chủ động của đất nước, các hiệp định thương mại vững chắc và môi trường đầu tư thuận lợi góp phần tạo nên sức hấp dẫn của nó như một lựa chọn chiến lược cho các nhà đầu tư.
Để tận dụng tối đa các cơ hội phong phú mà Việt Nam mang lại, các nhà đầu tư cần đưa ra quyết định thông minh và tận dụng sự hướng dẫn của các chuyên gia. Dịch vụ tư vấn FDI của Viettonkin sẵn sàng hỗ trợ và hướng dẫn các nhà đầu tư đến những cơ hội thành công trong thị trường đầy hứa hẹn của Việt Nam. Với sự hiểu biết sâu sắc về bối cảnh kinh doanh địa phương, quy định và động lực thị trường, chúng tôi tự tin cung cấp cho các nhà đầu tư những thông tin quý giá và các chiến lược tùy chỉnh để tối đa hóa thành công đầu tư.
Liên hệ với dịch vụ tư vấn FDI của Viettonkin ngay hôm nay và xây dựng nền tảng cho hành trình đầu tư thành công.