Trong giai đoạn đến 2030, ngành hàng không Việt Nam cần hơn 17,1 tỷ USD cho đầu tư cơ sở hạ tầng. Các nhà đầu tư tư nhân sẽ có rất nhiều cơ hội đầu tư trong ngành này, vốn từ trước đến nay là lĩnh vực của các doanh nghiệp nhà nước. Các nhà đầu tư tư nhân có khả năng đầu tư vào ba sân bay mới thông qua hình thức đối tác công tư (PPP).
Cho phép doanh nghiệp tư nhân đầu tư vào cơ sở hạ tầng hàng không – Tăng cường PPP trong hàng không
Bộ Giao thông Vận tải (MOT) gần đây đã ban hành Báo cáo số 14075/TTr – BGTVT, được gửi đến Thủ tướng Chính phủ để phê duyệt Dự án “Định hướng huy động vốn xã hội cho đầu tư vào cơ sở hạ tầng hàng không”.
Công ty Cổ phần cảng hàng không Việt Nam (ACV), được cho là đang độc quyền khai thác lĩnh vực đầu tư cơ sở hạ tầng sân bay, cũng đang thoái vốn tại một số dự án. Theo báo cáo của ACV, dịch Covid-19 đã làm giảm mạnh doanh thu và lợi nhuận dự kiến của ACV trong giai đoạn 2020-2025. Với việc thiếu hụt gần 50% nguồn lực, ACV chỉ ưu tiên nguồn lực cho giai đoạn I sân bay Long Thành và các sân bay mà ACV đã đầu tư, như Tân Sơn Nhất, Nội Bài, Phú Bài và Điện Biên.
Dự án này đang thu hút một lượng lớn sự chú ý từ các nhà đầu tư trong nước và nước ngoài vì quy mô vốn đầu tư trong danh sách ưu tiên cơ sở hạ tầng hàng không trong mười năm lên tới 479.606 tỷ VND. Ngoài ra, đây cũng là cơ hội để đầu tư vào các nhà ga hành khách và hàng hóa với lợi nhuận rất cao thông qua các đối tác công tư (PPP).
Hơn nữa, các cơ quan quản lý nhà nước phụ trách giao thông đã đề xuất phân loại 28 sân bay trong quy hoạch sân bay quốc gia giai đoạn 2021-2030 thành năm nhóm để làm cơ sở huy động vốn xã hội cho đầu tư.
Nhóm 1 có sáu sân bay quốc tế, với công suất hoạt động dự kiến đến năm 2030 là hơn 25 triệu hành khách mỗi năm, bao gồm các sân bay: Nội Bài, Đà Nẵng, Tân Sơn Nhất, Cam Ranh, Phú Quốc và Long Thành (đang xây dựng).
Nhóm 2 bao gồm các sân bay có hoạt động quân sự, huấn luyện quân sự thường xuyên, tài sản và đất đai trong các sân bay do Bộ Quốc phòng quản lý, như sân bay Thọ Xuân, Chu Lai, Phú Cát và Tuy Hòa.
Nhóm 3 bao gồm các sân bay ở vùng sâu, vùng xa, miền núi và đảo, với công suất dự kiến dưới 5 triệu hành khách mỗi năm đến năm 2030. Đó là các sân bay: Điện Biên, Na Sản, Đồng Hới, Pleiku, Buôn Ma Thuột, Rạch Giá, Cà Mau và Côn Đảo.
Nhóm 4 bao gồm các sân bay có tiềm năng phát triển, có khả năng thu hút nhà đầu tư, không có hoạt động quân sự thường xuyên, và công suất dự kiến trên 5 triệu hành khách/năm đến năm 2030, bao gồm các sân bay: Cát Bi, Vinh, Phú Bài, Liên Khương, Cần Thơ.
Nhóm 5 bao gồm các sân bay mới như Sa Pa, Quảng Trị, Lai Châu, và các sân bay tiềm năng như Cao Bằng, Hải Phòng (Tiên Lãng).
Việc phân loại các sân bay thành năm nhóm sẽ giúp các nhà đầu tư dễ dàng lựa chọn các phân khúc phù hợp để tham gia.
Trường hợp huy động vốn PPP cho sân bay Na Sản sau khi ACV rút lui
Ủy ban Nhân dân tỉnh Sơn La đã gửi công văn chính thức vào giữa tháng 3 năm 2022, đề nghị Thủ tướng Chính phủ và Bộ Giao thông Vận tải phê duyệt chính sách đầu tư Dự án Sân bay Na Sản theo hình thức PPP, trị giá khoảng 85,6 triệu USD. Hiện tại, xã hội hóa đầu tư là lựa chọn duy nhất để tỉnh Sơn La sớm khởi động dự án sân bay Na Sản.
Theo Ủy ban Nhân dân tỉnh Sơn La, sân bay Na Sản là một phần thiết yếu của mạng lưới sân bay chính của khu vực Tây Bắc và là sân bay chính trong mạng lưới sân bay quân sự quốc gia. Hơn nữa, sân bay này đã được coi là một dự án động lực quan trọng sẽ thúc đẩy đáng kể sự phát triển kinh tế – xã hội của tỉnh.
“Để đảm bảo tính khả thi, Ủy ban Nhân dân sẽ phân bổ khoảng 12,8 triệu USD từ ngân sách địa phương để thúc đẩy thu hút đầu tư và tăng tốc thực hiện dự án,” ông Hoàng Quốc Khánh, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Sơn La khẳng định.
Vào tháng 7 năm 2019, Công ty Cổ phần cảng hàng không Việt Nam (ACV) đã gửi báo cáo nghiên cứu cho Dự án Xây dựng Sân bay Na Sản – Sơn La đến các cơ quan quản lý để phê duyệt. Với tổng mức đầu tư dự kiến là 98,3 triệu USD, dự án này sẽ hoàn toàn được ACV tài trợ bằng nguồn lực của doanh nghiệp và sẽ được thực hiện trong giai đoạn 2020-2025.
Tuy nhiên, đến tháng 3 năm 2022, ACV đã báo cáo với Bộ Giao thông Vận tải về việc xem xét và khả năng phân bổ nguồn lực đầu tư phát triển cho các sân bay do ACV quản lý trong giai đoạn 2021-2025. Cụ thể, đối với Dự án Xây dựng Sân bay Na Sản, do lợi nhuận giảm sút do đại dịch Covid-19, ACV chưa có kế hoạch đầu tư trong giai đoạn này và đề xuất với Bộ Giao thông Vận để đưa ra và kêu gọi đầu tư phù hợp theo quy định.
Kết luận
Hiện nay, PPP trong lĩnh vực hàng không là hình thức đầu tư phù hợp để tăng tốc xây dựng các dự án sân bay quan trọng. Các nhà đầu tư tư nhân cũng sẽ có nhiều cơ hội đầu tư trong lĩnh vực cơ sở hạ tầng sân bay, vốn đã bị các doanh nghiệp nhà nước chiếm ưu thế. Một số dự án điển hình bao gồm sân bay Na Sản (Sơn La), sân bay Đồng Hới (Quảng Bình), sân bay Quảng Trị, v.v.
Nếu bạn đang tìm kiếm cơ hội đầu tư vào cơ sở hạ tầng sân bay Việt Nam thông qua hình thức đối tác công tư, hãy liên hệ với Viettonkin để có thông tin cập nhật và đáng tin cậy nhất. Viettonkin và đội ngũ chuyên gia của chúng tôi có hơn 17 năm kinh nghiệm trong các lĩnh vực đầu tư và tư vấn doanh nghiệp. Liên hệ với chúng tôi ngay.
