Dù bạn đang nhắm đến Việt Nam như một điểm đến FDI tiếp theo hoặc đang trong quá trình nghiên cứu thị trường, việc chọn một địa điểm để thiết lập doanh nghiệp tại Việt Nam không phải là một nhiệm vụ đơn giản trong quốc gia rộng lớn này. May mắn cho các nhà đầu tư có Việt Nam trong danh sách các địa điểm kinh doanh, có nhiều khu công nghiệp ở các vùng kinh tế trọng điểm được chính phủ chỉ định để khuyến khích dòng vốn FDI vào đất nước. Bài viết này sẽ cung cấp một bức tranh tổng quát về các địa điểm kinh doanh chiến lược và các trung tâm FDI lớn ở Việt Nam nhằm giúp đơn giản hóa quá trình lựa chọn địa điểm kinh doanh cũng như thiết lập doanh nghiệp tại Việt Nam cho các nhà đầu tư nước ngoài.
Chọn địa điểm trong các Khu công nghiệp Việt Nam
Các khu công nghiệp là những khu vực cụ thể được chính phủ chỉ định cho việc sản xuất hàng hóa và dịch vụ. Các ngành công nghiệp thường tập trung tại một số khu công nghiệp nhất định, nơi cung cấp các ưu đãi cho các doanh nghiệp thiết lập tại đó. Các khu công nghiệp là những địa điểm đầu tư phổ biến cho FDI vào Việt Nam. Tính đến năm 2018, theo các báo cáo của Vietnam Briefing, cả nước có 328 khu công nghiệp, trong đó 249 khu đang hoạt động. Đến cuối năm 2018, các khu công nghiệp và kinh tế đã thu hút 7.500 dự án trong nước trị giá 41,75 tỷ USD và khoảng 8.000 dự án nước ngoài với tổng vốn đầu tư trên 145 tỷ USD.
Mặc dù các khu công nghiệp là những địa điểm thuận tiện cho các doanh nghiệp nước ngoài thiết lập hoạt động tại Việt Nam, các nhà đầu tư nên dành thời gian để thu hẹp danh sách các địa điểm tiềm năng cần tham quan. Dưới đây là tổng quan về các đặc điểm của các vùng kinh tế trọng điểm của Việt Nam.
CŨNG ĐỌC: Cách thiết lập công ty 100% vốn nước ngoài tại Việt Nam
Miền Bắc
Các vùng kinh tế trọng điểm của Việt Nam ở miền Bắc bao gồm các tỉnh Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh, Hưng Yên, Hải Dương, Bắc Ninh và Vĩnh Phúc. Các tỉnh này cùng nhau chiếm 16,2% dân số Việt Nam và 4,7% diện tích đất đai của cả nước.
Các vùng kinh tế trọng điểm phía Bắc của Việt Nam là trung tâm cho các doanh nghiệp đang tìm cách bổ sung sản xuất hiện có tại Trung Quốc với chi phí lao động thấp hơn trong khi vẫn duy trì vị trí chiến lược gần gũi với Trung Quốc.
Ưu điểm
Sự gia tăng đầu tư vào sản xuất nặng và hóa dầu vào các vùng phía Bắc dẫn đến sự tập trung tài năng và cơ sở hạ tầng phù hợp với lĩnh vực kinh doanh này. Nguồn nhân lực kết quả có thể là một trong những yếu tố mà các nhà đầu tư cân nhắc khi đánh giá các địa điểm kinh doanh trong khu vực này. Các thành phố như Hà Nội và Hải Phòng có nguồn lao động có trình độ dồi dào và các cơ sở cung cấp lao động chuyên môn.
Nhược điểm
Do khu vực này chủ yếu tập trung vào sản xuất nặng, các nhà đầu tư trong lĩnh vực sản xuất nặng sẽ thấy sự tập trung của cơ sở hạ tầng và tài năng có lợi cho họ trong khi các nhà đầu tư ở các lĩnh vực khác, chẳng hạn như CNTT, không được hưởng lợi từ các mạng lưới này. Tình trạng thiếu đất cũng là một mối quan tâm ngày càng tăng ở miền Bắc Việt Nam so với các địa điểm khác trong cả nước. Các nhà đầu tư cần khám phá các tùy chọn thuê hoặc mua trước khi thiết lập hoạt động ở miền Bắc.
Miền Trung
Các vùng kinh tế trọng điểm miền Trung của Việt Nam bao gồm Đà Nẵng, Thừa Thiên Huế, Quảng Nam, Quảng Ngãi và Bình Định. Vùng này chiếm 7% dân số quốc gia.
Ưu điểm
Môi trường đầu tư ít cạnh tranh hơn so với các trung tâm đã được khai thác hoàn toàn ở miền Bắc và miền Nam. Trong những năm gần đây, thành phố Đà Nẵng nổi lên như một trung tâm về hải sản, chế biến thực phẩm và sản xuất. Ngoài sản xuất, Đà Nẵng cũng được hưởng lợi từ một mức độ quy hoạch và phát triển đô thị cao hơn nhờ vào các quan hệ đối tác tư nhân giữa các cơ quan chính phủ và các nhà đầu tư. Điều này có thể tạo ra những lợi ích hạ nguồn cho FDI trong khu vực. Xem thêm bên dưới: Các thành phố hàng đầu để bắt đầu kinh doanh tại Việt Nam.
Nhược điểm
Nguồn nhân lực ở miền Trung hạn chế hơn so với các vùng khác. Người lao động trong các lĩnh vực kỹ thuật thường tìm thấy nhiều cơ hội hơn ở miền Bắc hoặc miền Nam Việt Nam và có khả năng rời bỏ khu vực. Tuy nhiên, nhiều người Việt Nam đánh giá cao chất lượng cuộc sống ở Đà Nẵng và có khả năng chuyển đến nếu được đề nghị một cơ hội hấp dẫn.
Miền Nam
Các vùng kinh tế miền Nam bao gồm các tỉnh Bình Dương, Bình Phước, Long An, Thành phố Hồ Chí Minh, Tây Ninh, Đồng Nai. Các vùng miền Nam của Việt Nam thu hút nhiều dự án FDI nhất theo Vietnam Briefing, với 793 dự án được liệt kê vào năm 2017.
Ưu điểm
Khu vực này có sự đa dạng kinh tế, phù hợp cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Các doanh nghiệp từ các lĩnh vực ngách hơn có khả năng tìm thấy miền Nam là một địa điểm đầu tư phù hợp hơn so với các vùng khác. Với sự có mặt của nhiều cơ sở cung cấp lao động, trong những năm gần đây, Thành phố Hồ Chí Minh đã nổi lên như một trung tâm lớn cho các startup.
Đông dân số lớn cũng tạo ra một lợi thế khác cho khu vực. Các nhà đầu tư đang tìm cách thiết lập thương hiệu với người tiêu dùng Việt Nam có khả năng tìm thấy cơ hội ở miền Nam.
Nhược điểm
Các vùng kinh tế miền Nam Việt Nam thiếu sự gần gũi chiến lược với Trung Quốc. Do đó, các nhà đầu tư có chuỗi sản xuất nhạy cảm về thời gian sẽ thấy miền Bắc phù hợp hơn. Mặc dù nguồn nhân lực có sẵn và đa dạng ở miền Nam Việt Nam, nhưng sự cạnh tranh giữa các nhà tuyển dụng là rất cao.
Thu hẹp danh sách các địa điểm kinh doanh tiềm năng tại Việt Nam
Khi xem xét nơi đặt hoạt động của một doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, các nhà đầu tư nên xem xét: chuyên môn ngành, lao động, cơ sở hạ tầng và ưu đãi thuế.
Chuyên môn ngành
Tìm một khu công nghiệp chuyên môn hóa trong các ngành tương tự hoặc song song là điều quan trọng đối với các nhà đầu tư nước ngoài đang tìm cách tận dụng các lợi ích có sẵn trong khu vực. Cơ sở hạ tầng và các tiện ích khác thường được điều chỉnh theo nhu cầu của các ngành công nghiệp. Các nhà đầu tư trong các ngành này có khả năng hưởng lợi từ các cơ sở và mạng lưới cơ sở hạ tầng chuyên biệt này.
Lao động
Sự tập trung tài năng cũng bị ảnh hưởng bởi sự tập trung của các ngành công nghiệp trong các khu vực cụ thể. Người tìm việc thường chuyển đến các khu công nghiệp do sự tập trung của các cơ hội việc làm. Một số khu công nghiệp lớn cũng bao gồm các cơ sở để cung cấp một nguồn nhân lực ổn định. Chọn một khu vực chuyên môn hóa trong ngành sẽ đảm bảo tốt hơn nguồn cung lao động trong lĩnh vực này. Điều này đặc biệt đúng với các khu công nghiệp miền Trung, nơi nguồn nhân lực hạn chế và việc tìm kiếm lao động có kỹ năng cho các ngành ngách là một thách thức.
Cơ sở hạ tầng
Cơ sở hạ tầng vẫn là một rào cản đối với FDI tại Việt Nam, nơi có thể gặp khó khăn trong việc tiếp cận các tiện ích, đầu vào và mạng lưới giao thông cần thiết cho hoạt động. Thiếu hụt cơ sở hạ tầng có thể làm chậm chuỗi giá trị toàn cầu. Các ưu đãi thuế và sự có sẵn của cơ sở hạ tầng do các khu công nghiệp cung cấp cung cấp một giải pháp, hỗ trợ các công ty trong nhiều lĩnh vực hoạt động.
Sự gần gũi với cảng, các mạng lưới đường bộ chính và hệ thống đường sắt cung cấp một tài sản quan trọng khác cho các doanh nghiệp. Các khu công nghiệp thường nằm cạnh một cảng hoặc gắn liền với một cụm cảng hiện có. Một số khu vực được liên kết trực tiếp với các con đường và mạng lưới đường sắt chính giúp giảm thời gian vận chuyển hàng hóa vào và ra khỏi đất nước.
Ưu đãi
Các mức thuế ưu đãi có sẵn cho các nhà đầu tư nằm trong các khu công nghiệp tại Việt Nam. Các loại thuế gián tiếp khác, chẳng hạn như Thuế Giá trị gia tăng hoặc Thuế Tiêu thụ đặc biệt, cũng có thể được giảm theo từng mặt hàng. Những ưu đãi thuế này có thể giúp bù đắp cho mức lương và phí thuê cao hơn ở những khu vực này.
Các thành phố hàng đầu để bắt đầu kinh doanh
Thành phố Hồ Chí Minh
Là trung tâm kinh tế của Việt Nam, không có gì ngạc nhiên khi Thành phố Hồ Chí Minh đứng đầu danh sách các địa điểm thu hút FDI. Một trong những lợi thế cạnh tranh của Thành phố Hồ Chí Minh là cơ sở hạ tầng và mạng lưới giao thông có sẵn. Sân bay Quốc tế Tân Sơn Nhất là sân bay lớn nhất Việt Nam, phục vụ tới 17 triệu hành khách mỗi năm. Mạng lưới cảng Sài Gòn cũng là một trong những cảng thương mại lớn nhất tại Việt Nam. Thành phố Hồ Chí Minh có 11 khu công nghiệp với tổng diện tích hơn 1.700 hecta, và hơn một nửa trong số đó có đất cho thuê. Thành phố cũng có nhiều cơ sở, trung tâm nghiên cứu và các tổ chức tư vấn, đảm bảo nguồn cung lao động có tay nghề cao liên tục.
Hà Nội
Hà Nội là một địa điểm FDI hấp dẫn nhờ vào mạng lưới giao thông rộng lớn và các ưu đãi đầu tư từ chính phủ. Khu Công nghệ cao Hòa Lạc ở Hà Nội là khu công nghệ cao đầu tiên tại Việt Nam nhận được các cơ chế và chính sách ưu đãi đặc biệt, cho phép các nhà đầu tư và công ty đầu tư vào Khu Công nghệ cao Hòa Lạc được hưởng mức thuế ưu đãi và các hỗ trợ khác, và Sân bay Quốc tế Nội Bài là sân bay lớn thứ hai tại Việt Nam. Về dòng vốn FDI, Hà Nội đứng thứ tư trong số các thành phố và tỉnh tại Việt Nam với hơn 4.489 dự án đang hoạt động và 27 tỷ USD vốn đăng ký.
Phú Quốc
Các nhà đầu tư nước ngoài được hưởng lợi từ thị trường bất động sản thuận lợi, chính sách nước ngoài được tự do hóa, sân bay quốc tế, hệ thống cảng biển, giao thông đường bộ và cơ sở hạ tầng tốt tại Phú Quốc.
Tính đến tháng 4 năm 2017, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã chính thức phê duyệt kế hoạch thiết lập một Khu kinh tế đặc biệt. Mô hình phát triển mới này sẽ cho phép 100% sở hữu nước ngoài đối với tài sản và quyền thực hiện các hoạt động thương mại liên quan đến du lịch. Các nhà đầu tư cũng có thể thế chấp bất động sản tại các ngân hàng quốc tế có chi nhánh địa phương để vay vốn. Dự kiến rằng Khu kinh tế đặc biệt Phú Quốc sẽ bắt kịp Singapore và Hồng Kông như một nền kinh tế dựa trên tri thức trong 20 năm tới.
Bắc Ninh
Tỉnh Bắc Ninh đã phát triển từ một cộng đồng nông nghiệp thành một trung tâm công nghiệp lớn với các công ty đa quốc gia trong Vùng Kinh tế trọng điểm phía Bắc.
Nhờ vào sự gần gũi với Hà Nội và Trung Quốc, Bắc Ninh đã trở thành lựa chọn hấp dẫn thứ hai cho FDI tại Việt Nam. Tổng GRDP (Tổng sản phẩm quốc nội khu vực) của tỉnh vào năm 2017 tăng 19% so với năm trước – trở thành tỉnh có thu nhập bình quân đầu người cao thứ hai cả nước.
Bình Dương
Tỉnh Bình Dương, nằm trong vùng kinh tế trọng điểm phía Nam, đã trở thành một khu vực đầu tư đang nổi lên trong những năm gần đây. Sự gần gũi với Thành phố Hồ Chí Minh đã thu hút các công ty nước ngoài lớn tìm cách mở rộng sản xuất như một phần của chuỗi cung ứng của họ trong khi tận dụng đất đai có sẵn. Hơn nữa, Bình Dương tập trung vào việc thu hút đầu tư vào các ngành công nghệ cao, ít sử dụng lao động và thân thiện với môi trường.
Đà Nẵng
Thành phố chỉ cách các thị trường lớn trong nước và quốc tế như Hà Nội, Hồ Chí Minh, Trung Quốc, Ấn Độ, v.v. chỉ vài giờ. Hành lang Kinh tế Đông-Tây đi qua Đà Nẵng kết nối thành phố với các quốc gia láng giềng như Lào, Campuchia, Thái Lan và Myanmar, với Cảng Đà Nẵng đóng vai trò là điểm truy cập vào Thái Bình Dương, tạo điều kiện cho việc vận chuyển hàng hóa và con người qua khu vực. Là một thành phố hiện đại đang nổi lên, Đà Nẵng cũng tự hào có cơ sở hạ tầng tiêu chuẩn cao. Thành phố có 06 khu công nghiệp đang hoạt động và 03 khu khác đang được quy hoạch. Khu Công nghệ cao Đà Nẵng cũng có hơn 300 hecta đất cho thuê với mức giá thuê hấp dẫn và các hỗ trợ khác.
Hải Phòng
Là cảng lớn nhất và một trong những trung tâm công nghiệp lớn nhất của cả nước, Hải Phòng là một nơi tuyệt vời để bắt đầu kinh doanh. Năm 2016, Hải Phòng dẫn đầu về đầu tư trực tiếp nước ngoài tại Việt Nam với tổng vốn đầu tư 2,8 tỷ USD.
Trên đây là những thông tin chính giúp bạn lập bản đồ các địa điểm kinh doanh tiềm năng tại Việt Nam. Thực sự, còn nhiều yếu tố khác riêng biệt cho từng doanh nghiệp cần được xem xét trong quyết định về địa điểm. Đội ngũ chuyên gia Viettonkin với kinh nghiệm lâu năm trong lĩnh vực FDI tại Việt Nam sẵn sàng hỗ trợ.
