Tình hình hiện tại của ngành thực phẩm và đồ uống Việt Nam ra sao? Liệu các nhà đầu tư nước ngoài có cơ hội nào để tận dụng những cơ hội trong thị trường này? Hãy cùng tìm hiểu trong bài viết này!
Tổng quan thị trường ngành thực phẩm và đồ uống Việt Nam
Việt Nam đã trở thành một trong những thị trường thực phẩm và đồ uống (F&B) hấp dẫn và năng động nhất trên toàn cầu vào năm 2019, xếp hạng trong top 10 ở châu Á (IBM, 2019).
Trước năm 2020, ngành thực phẩm và đồ uống của Việt Nam liên tục phát triển, và thị trường này sẽ đầy tiềm năng. Năm 2020, bất chấp sự tàn phá của đại dịch, tổng doanh thu của các sản phẩm F&B đạt 975,867 tỷ VND, tăng 3,8% so với năm trước, với 15,8% đóng góp vào GDP.
Theo Mordor Intelligence, ngành F&B tại Việt Nam sẽ mở rộng với tỷ lệ 8,65% hàng năm trong giai đoạn 2021-2026. Tỷ lệ tăng trưởng hàng năm kép từ 2021 đến 2025 được dự báo là 4,98%. Các chuyên gia dự đoán rằng quy mô thị trường sẽ đạt 678 triệu USD, với số lượng người tiêu dùng dự đoán là 17,1 triệu vào năm 2025.
Công ty chứng khoán VNDirect cũng dự báo rằng ngành F&B sẽ phát triển mạnh mẽ vào năm 2022, từ 10-12%, nhờ vào việc mở cửa lại các dịch vụ trực tiếp và sự phục hồi của tiêu dùng nội địa. Thêm vào đó, theo công ty nghiên cứu thị trường – BMI, chi tiêu của các hộ gia đình Việt Nam sẽ có xu hướng tăng trong giai đoạn 2022-2025.
Chi tiêu cho F&B hiện chiếm tỷ lệ cao nhất trong cấu trúc chi tiêu hàng tháng của người tiêu dùng, với 35%. Được tính toán rằng sẽ có khoảng 17 triệu hộ gia đình có thu nhập trung bình tại Việt Nam vào năm 2030. Do đó, Việt Nam sẽ trở thành thị trường đô thị lớn thứ ba về số lượng người tiêu dùng và lớn thứ năm về tổng chi tiêu ở Đông Nam Á vào năm 2030 (Phú Hưng Security, 2020).
Hơn nữa, nhà cung cấp dịch vụ tài chính toàn cầu – Fitch Solutions – ước tính rằng chi tiêu của người dân Việt Nam cho hàng hóa thiết yếu, bao gồm thực phẩm và đồ uống không có cồn, nhà ở và tiện ích, sẽ tăng từ 8% đến 10% so với năm trước vào năm 2022 và 2023, nhờ vào sự gia tăng chi tiêu sau đại dịch. Theo cách này, doanh thu từ đồ uống không có cồn sẽ tăng 10,5% vào năm 2024 từ tỷ lệ ấn tượng 12,5% trong năm 2020.
Sự phục hồi của ngành F&B Việt Nam
Đại dịch Covid-19 đã thay đổi đáng kể bối cảnh của ngành F&B theo hướng chuyển đổi số. Do đó, việc ứng dụng công nghệ vào ngành F&B đã giúp thị trường này tại Việt Nam trở lại quỹ đạo sau hai năm khó khăn do đại dịch.
Kể từ đầu năm 2022, ngành F&B đã mạnh mẽ, ghi nhận mức tăng trưởng hai chữ số trong quý đầu tiên. Cụ thể, doanh thu F&B trong tháng 1 – tháng 3 tăng 1,5 lần so với quý cuối cùng của năm 2021, với mức tăng 24% về số lượng giao dịch. Trong quý hai của năm 2022, ngành F&B sẽ tiếp tục phát triển khi đại dịch được kiểm soát tại Việt Nam và Chính phủ đã ban hành các chính sách kích cầu, đặc biệt trong lĩnh vực du lịch.
Theo khảo sát mới nhất của Q&Me vào cuối năm 2021, tại Việt Nam, 75% người tham gia khảo sát đã sử dụng dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến và 24% là người dùng lần đầu do COVID-19. Các doanh nghiệp F&B đã chuyển sang công nghệ như một giải pháp cho mối quan tâm liên tục về tăng trưởng doanh thu và thu hút khách hàng mới trong thời gian đại dịch.
Một số công ty F&B nổi tiếng như Starbucks, The Coffee House, Yen Sushi, trong số những công ty khác, đã thiết lập cửa hàng trực tuyến của riêng họ để thích ứng với tình hình Covid-19 và nâng cao trải nghiệm của khách hàng. Hơn nữa, các công ty F&B cũng hợp tác với các công ty gọi xe như Baemin, Grab và Shopee Food để duy trì hoạt động của họ.
Jinwoo Song – Giám đốc điều hành của Baemin Việt Nam đánh giá rằng các nền tảng công nghệ đã hỗ trợ các doanh nghiệp trong ngành F&B dễ dàng tiếp cận khách hàng tiềm năng, giảm chi phí cố định và khám phá nhiều cơ hội chưa được khai thác. Với sự hỗ trợ của công nghệ, thời gian phục hồi cho hoạt động sản xuất và kinh doanh của các doanh nghiệp F&B cũng được dự báo tích cực. 47% doanh nghiệp được ước tính sẽ phục hồi trong vòng sáu tháng, 33% doanh nghiệp từ 7-12 tháng, và 13% sau hơn 12 tháng.
Các xu hướng chính trong ngành F&B Việt Nam sau Covid-19
Các xu hướng tiêu dùng mới sẽ trở thành động lực tăng trưởng cho ngành F&B của Việt Nam vào năm 2022.
Sự gia tăng của các hộ gia đình trung lưu
Nhu cầu nội địa về hàng hóa cao cấp đang gia tăng. Theo Tổng cục Thống kê Việt Nam (GSO), Việt Nam là quốc gia có dân số lớn thứ 17 thế giới với khoảng 100 triệu người. Theo Fitch Solutions, thu nhập khả dụng bình quân mỗi hộ gia đình tại Việt Nam sẽ đạt 6,848 USD vào năm 2024, với tỷ lệ tăng trưởng hàng năm 8% trong giai đoạn 2020-2024. Do đó, một tầng lớp trung lưu đang gia tăng nhanh chóng và thu nhập khả dụng tăng sẽ thúc đẩy nhu cầu của đất nước về các sản phẩm xa xỉ, chẳng hạn như rượu vang chất lượng cao, trứng cá hồi, và nhiều sản phẩm khác.
Sự gia tăng của thế hệ Z
Thế hệ trẻ là những người tạo ra xu hướng trong lĩnh vực thực phẩm. Mặc dù thu nhập tương đối thấp, Gen Z chi tiêu phần lớn tiền của họ cho thực phẩm và đồ uống ngoài nhà, với gần 900.000 VND mỗi tháng (tương đương 40 USD). Decision Lab đã nhấn mạnh trong một báo cáo rằng “Thế hệ Z là một nhóm mà ngành thực phẩm và đồ uống cần chú ý.” Với sự tò mò cao và khát vọng trải nghiệm mới, các Gen-Z luôn tìm kiếm sự mới mẻ trong việc tiếp xúc với các món ăn đa dạng, ngoại lai, điều này thúc đẩy sự phát triển của thực phẩm và đồ uống độc đáo từ các nền văn hóa khác nhau.
Sức khỏe và sự an lành của người tiêu dùng
Kể từ khi bùng phát đại dịch, người tiêu dùng ngày càng quan tâm nhiều hơn đến sức khỏe và sự an lành của họ. Do đó, họ sẵn sàng chi thêm tiền để giữ gìn sức khỏe. Điều này đã dẫn đến sự gia tăng các xu hướng ăn kiêng mới, với nhu cầu cao về thực phẩm lành mạnh, chẳng hạn như thực phẩm không chứa gluten, ăn sạch hoặc bữa ăn keto.
Xu hướng mới đã tạo ra cơ hội cho các doanh nghiệp trong ngành và những người mới tham gia vào thị trường F&B khi họ có thể tận dụng thói quen ăn uống mới của người Việt – yêu thích đồ ăn nhẹ xanh, lành mạnh và phong cách ăn uống mới – ăn ngoài theo nhóm.
Vượt ra ngoài sức khỏe cá nhân, người tiêu dùng ngày càng nhận thức rõ hơn về môi trường xung quanh và tìm kiếm các thương hiệu F&B mà họ chia sẻ cùng một đạo đức. Do đó, các doanh nghiệp trong ngành đang ngày càng cẩn trọng hơn về dấu chân môi trường của họ, từ nguồn gốc nguyên liệu đến quy trình chế biến và đóng gói sản phẩm.
Sự thay đổi trong thói quen thanh toán của người tiêu dùng
Đại dịch đã thúc đẩy người tiêu dùng toàn cầu áp dụng cách tiếp cận định hướng số trong cách họ sống, mua sắm và làm việc. Ngành F&B cũng bị ảnh hưởng bởi xu hướng này khi ngày càng nhiều người tiêu dùng đã chuyển sang thói quen không dùng tiền mặt như mã QR, thanh toán qua điện thoại di động và thẻ không tiếp xúc để thực hiện các giao dịch hàng ngày một cách an toàn và không tiếp xúc.
Chỉ số Thanh toán Mới của Mastercard 2021 cho thấy 84% người tiêu dùng ở khu vực châu Á – Thái Bình Dương đã sử dụng các hình thức thanh toán mới nổi chỉ trong năm 2020. Trong khi 88% đã áp dụng ít nhất một loại hình thanh toán mới trong năm ngoái. Hai phần ba số người tham gia khảo sát (bao gồm 75% thế hệ millennials) cho biết họ đã thử nghiệm các phương thức thanh toán mới do đại dịch. Thật bất ngờ, 60% số người được khảo sát sẽ tránh các thương nhân không chấp nhận thanh toán điện tử dưới bất kỳ hình thức nào.
Winnie Wong, Giám đốc Quốc gia, Việt Nam, Campuchia và Lào, Mastercard đã bình luận một cách nghiêm túc rằng “Đại dịch đã thúc đẩy sự chuyển mình hướng tới việc áp dụng thói quen số đầu tiên tại Việt Nam, và những thói quen này sẽ tồn tại lâu dài. Do đó, người tiêu dùng hiện đang mong đợi nhiều trải nghiệm số liền mạch và đa kênh hơn khi họ tương tác với các doanh nghiệp, bao gồm cả F&B”
Để đáp ứng những nhu cầu đang phát triển này, các doanh nghiệp F&B phải luôn áp dụng phương pháp số đầu tiên, đặt nhu cầu của người tiêu dùng làm trung tâm trong hoạt động kinh doanh của họ. Điều này là cần thiết để giảm thiểu tác động của đại dịch và duy trì vị thế cạnh tranh, bà còn khuyên thêm.
Các cơ hội cho các nhà đầu tư là gì?
Với sự chuyển đổi số cho trải nghiệm ăn uống liền mạch, an toàn và bảo mật, nhu cầu ngày càng tăng về các sản phẩm chất lượng cao, các thị trường tiềm năng mới đang chờ đợi những người mới tham gia. Những hiểu biết về xu hướng và tư duy bền vững, đổi mới đối với ngành F&B có thể mang lại lợi ích cho các nhà đầu tư trong thị trường F&B Việt Nam. Quan trọng nhất, các nhà đầu tư nên nhìn về phía trước và nắm bắt cơ hội để thu được kết quả mong muốn.
Tuy nhiên, làm thế nào họ có thể biết được xu hướng nào cần tập trung vào? Có vẻ như đây là một thách thức lớn đối với các nhà đầu tư nước ngoài đang tìm kiếm cơ hội đầu tư tại Việt Nam. Trong tình huống này, cách tốt nhất là nhờ sự giúp đỡ từ các chuyên gia hàng đầu. Viettonkin là một trong những công ty chuyên nghiệp hàng đầu với hơn 12 năm kinh nghiệm trong nhiều ngành nghề và lĩnh vực khác nhau. Đội ngũ chuyên gia am hiểu của chúng tôi về thị trường và hệ thống pháp lý Việt Nam có khả năng hỗ trợ bạn điều hướng qua quy trình thành lập doanh nghiệp mới tại Việt Nam. Với chúng tôi bên cạnh, bạn có thể tập trung vào những gì thực sự quan trọng với bạn. Hãy để chúng tôi trở thành đối tác đáng tin cậy của bạn!
Nguồn:
- https://britchamvn.com/wp-content/uploads/2020/12/Vietnam-2020-%E2%80%93-Food-And-Beverages-Retail-Report.pdf
- https://vietnamnews.vn/economy/1109789/upbeat-outlook-for-food-and-beverage-industry-in-2022.html
- https://store.fitchsolutions.com/food-drink/vietnam-food-drink-report#:~:text=The%20Vietnam%20Food%20%26%20Drink%20Report,the%20mass%20grocery%20retail%20sector.
- https://www.phs.vn/data/research/PDF_Files/analysis_report/en/20210526/F&B–20210525-E.pdf
