Trong bối cảnh toàn cầu của ngành sản xuất xe điện (EV), vai trò của Việt Nam đang nhanh chóng trở nên nổi bật. Khi các nhà đầu tư nước ngoài tìm kiếm cơ hội trong giao thông bền vững, thị trường EV của Việt Nam đứng vững như một ngọn hải đăng của sự hứa hẹn. Bài viết này phục vụ như một hướng dẫn toàn diện cho những nhà đầu tư này, làm sáng tỏ những triển vọng phong phú và các ưu đãi trong ngành sản xuất xe điện của Việt Nam. Trên nền tảng của một thị trường EV đang phát triển, quỹ đạo tăng trưởng của ngành Việt Nam đưa ra một trường hợp hấp dẫn cho đầu tư. Hãy cùng chúng tôi khám phá các công ty EV năng động của Việt Nam, các xu hướng thị trường, chính sách của chính phủ và sự phong phú của các cơ hội mà nó mang lại cho những nhà đầu tư thông minh đang tìm cách tận dụng cuộc cách mạng di động điện.
Tổng quan về ngành sản xuất EV của Việt Nam
Các doanh nghiệp tư nhân thúc đẩy cuộc cách mạng EV của Việt Nam
Ngành sản xuất EV của Việt Nam đang ở giai đoạn đầu, nhưng nó có tiềm năng to lớn cho sự tăng trưởng đáng kể. Chính phủ Việt Nam đã đặt ra những mục tiêu đầy tham vọng, nhằm mục đích để xe điện (EV) chiếm 10% tổng số xe mới bán ra tại quốc gia này vào năm 2030. Các dự báo vẽ nên một bức tranh hấp dẫn về thị trường đang phát triển này, với các dự đoán cho thấy rằng đến năm 2028, Việt Nam có thể có một triệu xe điện, con số này dự kiến sẽ tăng lên 3,5 triệu vào năm 2040.
Các doanh nghiệp tư nhân đã trở thành lực lượng chính thúc đẩy sự chuyển mình của thị trường xe điện (EV) tại Việt Nam. Trong khi sự nhấn mạnh ban đầu của thị trường là vào xe máy điện, các sáng kiến từ khu vực tư nhân đã thúc đẩy sự nổi bật của Việt Nam trong ngành công nghiệp EV. Đáng chú ý, Việt Nam đã đạt được danh hiệu là quốc gia Đông Nam Á đầu tiên thành lập công ty sản xuất xe điện, định vị mình như một kẻ phá vỡ tiềm năng trong khu vực, thậm chí cạnh tranh với vai trò thống trị của Trung Quốc.
Tăng trưởng mạnh mẽ trong xe hai bánh điện (E2W)
Thị phần ngày càng tăng của E2W đã thúc đẩy nhanh chóng quá trình chuyển đổi sang điện khí hóa tại Việt Nam. Thị phần E2W đã tăng từ 5,14% vào năm 2019 lên 8,54% vào năm 2020 và đạt 10% vào năm 2021. Việc chuyển đổi từ xe hai bánh truyền thống sang các phiên bản điện của chúng tương đối đơn giản do sự tương đồng về linh kiện và tỷ lệ sản xuất nội địa cao. Việt Nam có bảy nhà sản xuất E2W, trong đó sáu là công ty Việt Nam, bao gồm VinFast, Pega, Anbico, Detech, DK Bike và Datbike.
Các nhân tố chính trong bối cảnh EV của Việt Nam
Dẫn đầu là VinFast, một công ty con của VinGroup, đã nổi lên như một nhà sản xuất EV nội địa nổi bật tại Việt Nam. Vào năm 2021, VinFast đã gây chú ý bằng việc ra mắt hai mẫu xe điện, VF e35 và VF e36, tại Triển lãm Ô tô Los Angeles 2021. Hơn nữa, VinGroup đã thành lập VinBus, hoạt động xe buýt điện tại nhiều thành phố của Việt Nam. Với các mục tiêu sản xuất đầy tham vọng, VinFast đặt mục tiêu sản xuất 20.000 xe điện và khoảng 1.500 xe buýt vào năm 2022.
Thị trường EV của Việt Nam đã thu hút nhiều nhân tố lớn như Wuling HongGuang, Skoda và Hyundai. Nhiều công ty trong số này đã giới thiệu hoặc có kế hoạch ra mắt sản phẩm mới tại Việt Nam vào năm 2022. Ví dụ, KIA đã giới thiệu KIA EV6 vào thị trường Việt Nam giữa năm 2021, với kế hoạch bắt đầu bán hàng vào năm 2022.
Số lượng xe EV tại Việt Nam đã chứng kiến sự tăng trưởng nhanh chóng trong những năm gần đây. Từ chỉ 167 xe vào năm 2018, con số này đã tăng lên gần 12.600 vào tháng 7 năm 2023. Tuy nhiên, phần lớn các phương tiện này bao gồm ô tô chở khách và xe buýt thành phố, cho thấy tiềm năng đa dạng cho sự mở rộng hơn nữa trong các phân khúc khác nhau của thị trường EV.
Các cơ hội cho nhà đầu tư nước ngoài trong ngành sản xuất EV
Các cơ hội cho nhà đầu tư nước ngoài trong ngành sản xuất xe điện (EV) của Việt Nam mở rộng xa hơn cả bối cảnh thị trường đầy hứa hẹn. Nhiều yếu tố làm cho Việt Nam trở thành điểm đến đầu tư hấp dẫn trong ngành công nghiệp đang phát triển nhanh chóng này.
Nhu cầu bùng nổ: Theo Cục Thương mại Quốc tế, Việt Nam nổi bật với tiềm năng tăng trưởng phi thường nhờ vào nhu cầu gia tăng. Với hơn 60% dân số sở hữu xe máy và tỷ lệ sở hữu ô tô chỉ 5,7% vào năm 2020, Việt Nam mang đến một cơ hội tăng trưởng độc đáo. Các dự báo cho thấy rằng tỷ lệ sở hữu ô tô có thể tăng lên 30% vào năm 2030, đại diện cho tỷ lệ tăng trưởng hàng năm 10,5%. Nhu cầu ngày càng tăng đối với xe chở khách là điều chưa từng có ở nhiều thị trường châu Á.
Tầng lớp trung lưu đang gia tăng: Tầng lớp trung lưu trẻ và đang mở rộng của Việt Nam thể hiện sự nghiêng mạnh mẽ về công nghệ tiên tiến, hiệu quả nhiên liệu và ý thức về môi trường. Sự phù hợp của nhân khẩu học này định vị đất nước cho sự tăng trưởng hai con số trong thị trường EV. Sức mua ngày càng tăng và nhận thức về môi trường của tầng lớp trung lưu tạo ra một đối tượng tiếp nhận cho việc áp dụng EV.
Các yêu cầu về môi trường: Các trung tâm đô thị tại Việt Nam, như Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh, đang phải đối mặt với ô nhiễm không khí và tắc nghẽn giao thông do sự phổ biến của xe máy chạy bằng xăng và các đội xe chia sẻ. Để giải quyết vấn đề này, chính phủ đặt mục tiêu dần dần hạn chế xe máy trên đường phố thành phố vào năm 2030 tại các trung tâm đô thị lớn, mở đường cho việc áp dụng EV. Cam kết của Việt Nam trong việc đạt được mức phát thải carbon ròng bằng không vào năm 2050 càng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc chuyển đổi sang năng lượng xanh và xe điện.
Hỗ trợ từ chính phủ: Chính phủ Việt Nam đang tích cực thúc đẩy chuyển đổi năng lượng xanh và giảm phát thải trong ngành giao thông. Một chương trình hành động đã được phê duyệt để khuyến khích sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu và sử dụng các phương tiện giao thông điện, cùng với việc phát triển cơ sở hạ tầng sạc. Đến năm 2050, mục tiêu là chuyển đổi tất cả các phương tiện giao thông cơ giới đường bộ sang năng lượng điện và năng lượng xanh, làm cho EV trở thành một phần không thể thiếu trong tương lai giao thông bền vững của đất nước.
Lực lượng lao động có tay nghề: Việt Nam có một lực lượng lao động trẻ và có trình độ, am hiểu cả sản xuất truyền thống và ngành công nghiệp EV đang phát triển. Nguồn lao động có tay nghề này tạo điều kiện cho các quy trình sản xuất hiệu quả và đổi mới trong ngành.
Vị trí chiến lược: Nằm ở trung tâm Đông Nam Á, Việt Nam cung cấp khả năng tiếp cận chiến lược đến các thị trường khu vực. Sự gần gũi với các cường quốc kinh tế như Trung Quốc và khu vực ASEAN nâng cao tiềm năng mở rộng thị trường, biến Việt Nam thành một trung tâm sản xuất lý tưởng cho các phương tiện EV.
Các cơ hội xuất khẩu: Vị trí địa lý thuận lợi của Việt Nam, kết hợp với các hiệp định thương mại, định vị nó như một bệ phóng cho sự mở rộng quốc tế. Các nhà sản xuất EV có thể tận dụng Việt Nam để tiếp cận các thị trường ở Đông Nam Á và xa hơn, phù hợp với các xu hướng toàn cầu ủng hộ giao thông bền vững.
Các nhà đầu tư nước ngoài đã chứng kiến thành công trong ngành EV của Việt Nam, được minh chứng bởi VinFast, một nhà sản xuất nội địa với các khoản đầu tư quốc tế. Những thành tựu của VinFast, bao gồm sản xuất xe điện và xe buýt, nhấn mạnh các cơ hội cụ thể và tiềm năng lợi nhuận trong thị trường Việt Nam. Khi quốc gia này tăng tốc chuyển đổi sang di động điện, các nhà đầu tư nước ngoài có thể hưởng lợi từ một ngành công nghiệp năng động và đầy hứa hẹn.
Các ưu đãi và hỗ trợ của chính phủ cho ngành sản xuất EV
Ngành công nghiệp xe điện (EV) của Việt Nam vẫn đang ở giai đoạn đầu của việc phát triển chính sách và các ưu đãi. Mặc dù các khuôn khổ rõ ràng còn thiếu, chính phủ đã thực hiện những bước đi đáng chú ý để thúc đẩy EV như một phần của kế hoạch phát triển bền vững. Những nỗ lực này phù hợp với bốn lĩnh vực chính: phát triển bền vững, tăng trưởng xanh, biến đổi khí hậu và luật bảo vệ môi trường.
Một tài liệu chính sách quan trọng, Nghị quyết 55/NQ/TW, được ban hành vào tháng 2 năm 2020, đánh dấu một thời điểm quan trọng. Nó phác thảo Chiến lược Phát triển Năng lượng Quốc gia đến năm 2030, với Tầm nhìn đến năm 2045, nhấn mạnh việc thúc đẩy di động điện và lưu trữ năng lượng phù hợp với các xu hướng toàn cầu.
Quyết định 1095/QĐ-BGTVT, ngày 17 tháng 6 năm 2021, tập trung vào việc xây dựng Chiến lược Phát triển Phương tiện Giao thông Quốc gia. Chiến lược này nhằm phát triển các phương tiện thân thiện với môi trường và dự kiến sẽ được thực hiện trong giai đoạn 2022-2023 bởi Viện Phát triển và Chiến lược Giao thông.
Cam kết của Việt Nam đối với sự bền vững càng được nhấn mạnh bởi việc chấp nhận Hiệp định Paris vào tháng 7 năm 2020. Cam kết Đóng góp Quốc gia (NDC) cập nhật bao gồm một cam kết giảm phát thải khí nhà kính 15,8% vào năm 2030. Việc áp dụng EV đóng vai trò quan trọng trong việc đạt được các mục tiêu giảm phát thải này. Vào tháng 1 năm 2022, Thành phố Hồ Chí Minh đã khởi động các nghiên cứu về phát triển giao thông điện, báo hiệu ý định tích hợp các phương tiện điện trong trung tâm phía nam.
Quyết định số 1393/QĐ-TTg từ năm 2012 đã đặt nền tảng cho Chiến lược Tăng trưởng Xanh Quốc gia (NGGS). Bộ Kế hoạch và Đầu tư hiện đang xây dựng một NGGS mới cho giai đoạn 2021-2030, tập trung vào điện khí hóa phương tiện. Nhiều Kế hoạch Hành động Tăng trưởng Xanh cấp tỉnh cũng bao gồm các mục tiêu về giao thông và điện khí hóa.
Các chiến lược địa phương, như Chiến lược Tăng trưởng Xanh của Hà Nội và Chiến lược Tăng trưởng Xanh của Nha Trang, đặt ra các mục tiêu đầy tham vọng cho xe máy điện và xe buýt điện, phản ánh sự quan tâm ngày càng tăng đối với EV ở cấp độ thành phố.
Hơn nữa, Chiến lược Phát triển Ô tô Quốc gia (2021-2050), được đề xuất bởi Hiệp hội Các nhà sản xuất Ô tô Việt Nam (VAMA), nhằm kích thích sản xuất và tăng cường đáng kể việc sử dụng các phương tiện điện. Kế hoạch này dự kiến sẽ đạt công suất sản xuất 3,5 triệu xe điện vào năm 2040.
Trong những phát triển gần đây, chính phủ đã ban hành các quyết định mới, bao gồm Nghị định 10/2022, có hiệu lực từ ngày 1 tháng 3 năm 2022, miễn phí đăng ký cho các Xe điện chạy bằng pin trong ba năm đầu và giảm 50% cho hai năm tiếp theo. Luật số 03/2022/QH15, cũng có hiệu lực từ ngày 1 tháng 3 năm 2022, đã giảm tỷ lệ thuế tiêu thụ đặc biệt cho xe điện chạy bằng pin xuống còn 1-3% trong năm năm.
Mặc dù những bước đi này đầy hứa hẹn, chính phủ nhận thức được sự cần thiết phải có các ưu đãi và chính sách hỗ trợ mạnh mẽ hơn cho cả các nhà sản xuất EV trong nước và có vốn đầu tư nước ngoài. Những nỗ lực mở rộng mạng lưới trạm sạc và khuyến khích người tiêu dùng EV càng nhấn mạnh cam kết của Việt Nam trong việc thúc đẩy một ngành công nghiệp EV sôi động và tiến bộ các mục tiêu bền vững.
Suy nghĩ cuối cùng
Tóm lại, ngành sản xuất xe điện của Việt Nam mang đến một bối cảnh hấp dẫn cho các nhà đầu tư nước ngoài đang nhắm đến thị trường EV. Với tầng lớp trung lưu đang mở rộng, đô thị hóa nhanh chóng và ý thức về môi trường ngày càng tăng, Việt Nam đang đứng trước một sự chuyển mình đáng kể trong thị trường xe điện. Các chính sách và ưu đãi hỗ trợ của chính phủ cho các công ty EV nhấn mạnh cam kết của quốc gia đối với giao thông bền vững. Khi Việt Nam tiến bước trên con đường trở thành một nhân tố chính trong lĩnh vực các nhà sản xuất xe điện toàn cầu, các nhà đầu tư nước ngoài không thể bỏ qua cơ hội phát triển này. Để bắt đầu hành trình của bạn trong ngành sản xuất xe điện của Việt Nam, Viettonkin sẵn sàng là đối tác đáng tin cậy của bạn. Liên hệ với chúng tôi hôm nay để khai thác tiềm năng của thị trường sôi động này cho các công ty xe điện.
