Ngành hàng không Việt Nam đứng vững như một yếu tố quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và kết nối toàn cầu. Với sự kiên cường và quyết tâm, ngành này đã phục hồi gần như về mức trước đại dịch, biểu tượng cho tầm quan trọng của nó trong sự phát triển của Việt Nam. Khi chúng ta nhìn về thập kỷ tới, những thách thức đang hiện hữu, chủ yếu dưới hình thức thị trường lao động chặt chẽ và thiếu hụt lao động có tay nghề. Tuy nhiên, những thách thức này cũng mang đến cơ hội cho sự đổi mới và phát triển. Trong bài viết này, chúng ta sẽ đi sâu vào tình trạng hiện tại của đội bay hàng không Việt Nam, phân tích những thách thức sắp tới và đề xuất các giải pháp dựa trên công nghệ cho một tương lai thịnh vượng và bền vững. Các nhà đầu tư và các bên liên quan, hãy thắt dây an toàn, khi chúng ta điều hướng qua những cơn gió ngược và vạch ra một lộ trình thành công trong lĩnh vực năng động này.
Ngành Hàng Không Đang Phục Hồi
Ngành hàng không Việt Nam đang chuẩn bị cho một sự phục hồi đáng kể, phản ánh sức mạnh trước đại dịch. Tính đến năm 2022, thị trường nội địa không chỉ phục hồi hoàn toàn mà còn mở rộng ấn tượng 30% so với số lượng hành khách của mùa hè năm 2019. Sự phục hồi đáng kể này biểu thị một sự trở lại bình thường trong du lịch hàng không nội địa, mang đến cái nhìn về sức bền đáng kinh ngạc của ngành.
Song song đó, thị trường quốc tế, vốn phải đối mặt với thời gian phục hồi kéo dài hơn, đã bắt đầu trở lại vào cuối năm 2022, đạt khoảng 50% mức trước đại dịch. Sự phục hồi dần dần này chứng tỏ khả năng thích ứng và quyết tâm của ngành để lấy lại kết nối toàn cầu.
Tác động của đại dịch đối với đội bay hàng không là sâu sắc. Vào đầu năm 2019, khi đại dịch bắt đầu ảnh hưởng, các hãng hàng không nội địa buộc phải giảm quy mô đội bay của họ một cách đáng kể. Ở đỉnh điểm của cuộc khủng hoảng, tổng số đội bay đã giảm xuống còn 225 máy bay. Trong số này, 190 máy bay vẫn hoạt động, trong khi 12 chiếc đang bảo trì và 23 chiếc còn lại bị ngừng hoạt động. Con đường phục hồi không chỉ cần trở lại những con số này mà còn cần mở rộng để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng.
Nhìn về năm 2023, thị trường nội địa dự kiến sẽ phục vụ khoảng 45,5 triệu hành khách, chứng tỏ sự phục hồi mạnh mẽ trong nhu cầu du lịch. Để đáp ứng nhu cầu nội địa đang tăng vọt này, ngành sẽ cần 182 máy bay, nhấn mạnh sự cần thiết phải mở rộng đội bay.
Hơn nữa, nhu cầu đi lại quốc tế cũng đang gia tăng. Trong năm 2023, các hãng hàng không Việt Nam dự kiến sẽ vận chuyển khoảng 13,6 triệu hành khách quốc tế, cần triển khai 57 máy bay cho các tuyến quốc tế.
Nhận thấy nhu cầu đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng, Cục Hàng không Việt Nam (CAAV) đã đề xuất rằng năm hãng hàng không nội địa tăng quy mô đội bay lên 234 máy bay. Động thái này là phản ứng trước nhu cầu tăng trưởng trong dịp Tết Nguyên Đán vào cuối tháng 1 năm 2023, cho thấy sự phục hồi trong sự hào hứng đi lại. Sự mở rộng này phù hợp với sự phục hồi toàn cầu của ngành hàng không, định vị Việt Nam trở thành một nhân tố quan trọng trong quá trình phục hồi hàng không thế giới.
Thách Thức Phía Trước: Thị Trường Lao Động và Thiếu Hụt Lao Động Có Tay Nghề
Tình trạng đội bay hàng không Việt Nam – trên con đường phục hồi và mở rộng, đang gặp phải một thách thức lớn – thiếu hụt nghiêm trọng nguồn nhân lực. Nhiều yếu tố đang hội tụ tạo ra tình trạng thiếu lao động này, đe dọa cản trở sự phát triển bền vững của ngành hàng không.
Tran Thi Thai Binh, trưởng khoa Kinh tế Vận tải Hàng không của Học viện Hàng không Việt Nam, nhấn mạnh nhu cầu cấp bách về các chuyên gia hàng không tại các sân bay lớn như Tân Sơn Nhất, Nội Bài, sân bay Long Thành sắp được xây dựng, và trong các công ty hàng không. Hiện tại, ngành hàng không đang sử dụng khoảng 44.000 người trong các vai trò trải dài từ vận chuyển, cảng, đến hoạt động bay. Tuy nhiên, lực lượng lao động này không đủ để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của ngành.
Triển vọng về nhu cầu nguồn nhân lực trong ngành hàng không vẫn mạnh mẽ, đặc biệt từ năm 2023 đến 2030. Tiến sĩ Bùi Song Thư, giám đốc Viện Nghiên cứu, đã chỉ ra những lĩnh vực quan trọng đang đối mặt với tình trạng thiếu nhân sự, bao gồm giám sát sân bay, quản lý hoạt động mặt đất, kỹ thuật máy bay, bảo trì máy bay và phi công.
Một báo cáo của Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế (IATA) nhấn mạnh sự cấp bách trong việc giải quyết thách thức này. Lực lượng lao động hàng không cần phải mở rộng nhanh chóng để đáp ứng dự báo tăng từ hai đến bốn lần số lượng hành khách trong hai thập kỷ tới.
Luong Thi Xuan, người sáng lập Triển lãm Hàng không đầu tiên của Việt Nam và CEO của Công ty Cổ phần Triển lãm Hàng không, nhấn mạnh rằng tình trạng thiếu lao động không chỉ đơn thuần là về số lượng – mà còn bao gồm các vấn đề về chất lượng và chuyên môn.
Các nỗ lực để thu hẹp khoảng cách kỹ năng đang được tiến hành, với Học viện Hàng không Việt Nam dự định cung cấp đào tạo trong hơn 20 chuyên ngành ở cả bậc đại học và sau đại học. Các chương trình này bao gồm một loạt các hoạt động, từ thực hành kỹ thuật, hoạt động hàng không, kinh tế vận tải, đến dịch vụ hàng không. Tuy nhiên, trong năm học 2022-2023, chỉ tiêu tuyển sinh của học viện là 2.635 sinh viên, bao gồm cả những người chuyên ngành hoạt động bay và kỹ thuật hàng không, vẫn còn thiếu hụt so với nhu cầu thị trường.
Trong lĩnh vực đào tạo phi công, năng lực hiện tại của Việt Nam còn hạn chế, với trường Đào tạo Bay Viet sản xuất dưới 100 phi công mỗi năm. Trong khi một số công ty hàng không tư nhân đã khởi động các chương trình đào tạo chuyên sâu chất lượng cao, nhưng vẫn chưa đáp ứng đủ nhu cầu đang tăng cao. Sự thiếu hụt các chuyên gia hàng không có tay nghề đặt ra một thách thức nghiêm trọng cho ngành, đòi hỏi các giải pháp đổi mới để đảm bảo sự phát triển và thịnh vượng trong tương lai.
Giải Pháp Công Nghệ Cho Các Gián Đoạn Về Lực Lượng Lao Động
Đối mặt với tình trạng thiếu lao động nghiêm trọng cho đội bay, các nhà lãnh đạo ngành hàng không Việt Nam đang chuyển sang công nghệ như một cứu cánh, nhận thức được vai trò quan trọng của nó trong việc giảm thiểu các gián đoạn về lực lượng lao động và đảm bảo sự phát triển liên tục.
Một nhu cầu cấp bách là phát triển và triển khai các nền tảng và hệ thống đổi mới có khả năng dự đoán các kịch bản lực lượng lao động và cung cấp các giải pháp ngay lập tức. Bằng cách tận dụng sức mạnh của phân tích dự đoán, trí tuệ nhân tạo (AI) và tự động hóa, ngành có thể chủ động giải quyết các khoảng trống lao động và nâng cao hiệu quả hoạt động. Những công nghệ này có thể phân tích dữ liệu lịch sử, xu hướng thị trường và mô hình lực lượng lao động để dự đoán các thiếu hụt trong tương lai và hướng dẫn các nhà quyết định thực hiện các hành động kịp thời.
Lợi ích của việc áp dụng công nghệ là đa dạng. Phân tích dự đoán có thể giúp các hãng hàng không và sân bay tối ưu hóa mức độ nhân sự, giảm thiểu tác động của các gián đoạn đột ngột. Các hệ thống dựa trên AI có thể đơn giản hóa quy trình tuyển dụng, xác định các ứng viên phù hợp một cách hiệu quả hơn và rút ngắn thời gian tiếp nhận nhân viên mới. Tự động hóa, mặt khác, có thể được áp dụng cho nhiều khía cạnh của hoạt động hàng không, từ bảo trì máy bay đến xử lý hành lý, cải thiện năng suất và an toàn.
Ví dụ, các chatbot và trợ lý ảo sử dụng AI có thể hỗ trợ các phòng nhân sự trong việc quản lý các yêu cầu và sàng lọc ứng viên ban đầu. Các hệ thống lập lịch và phân công tự động có thể tối ưu hóa việc phân bổ lực lượng lao động, khớp nối nhân sự có sẵn với nhu cầu hoạt động.
Khi Việt Nam tiến tới hành trình chuyển đổi số, ngành hàng không có thể tận dụng bối cảnh công nghệ hiện tại để giải quyết các thách thức về lực lượng lao động. Các công nghệ mới nổi như blockchain, Internet vạn vật (IoT) và điện toán đám mây có thể nâng cao hơn nữa việc quản lý lực lượng lao động, cho phép theo dõi theo thời gian thực và ra quyết định dựa trên dữ liệu.
Một ví dụ thuyết phục về việc tích hợp công nghệ đến từ Vietnam Airlines, một đơn vị tiên phong trong việc áp dụng các hệ thống tiên tiến để nâng cao hoạt động bay và hiệu suất kinh doanh. Vietnam Airlines đã áp dụng hệ thống quản lý khách hàng Salesforce B2B/B2C, thúc đẩy cải thiện quản lý mối quan hệ khách hàng. Hãng hàng không cũng đã nâng cao quản lý bảo trì máy bay với hệ thống AMOS MRO-IT, đảm bảo bảo trì máy bay hiệu quả và đáng tin cậy.
Hơn nữa, Vietnam Airlines đã đầu tư vào việc nâng cao báo cáo thương mại, quản lý bán hàng và hệ thống đồng bộ hóa dữ liệu. Động thái chiến lược này củng cố khả năng của hãng hàng không trong việc phản ứng nhanh chóng với những thay đổi trong động lực thị trường và nhu cầu của khách hàng.
Suy Nghĩ Cuối Cùng
Ngành hàng không Việt Nam đang chuẩn bị cho sự phát triển đáng kể, nhưng phải đối mặt với những thách thức lớn liên quan đến đội bay, đặc biệt là trong thị trường lao động và thiếu hụt lao động. Khi ngành phục hồi gần như về mức trước đại dịch, nó phải đối mặt với nhiệm vụ quan trọng là đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng về các chuyên gia có tay nghề. Tuy nhiên, với những thách thức này cũng đến những cơ hội to lớn cho sự đổi mới và chuyển mình.
Bằng cách áp dụng các giải pháp công nghệ tiên tiến, chẳng hạn như phân tích dự đoán, AI và tự động hóa, đội bay hàng không Việt Nam có thể chủ động giải quyết các gián đoạn về lực lượng lao động và tăng cường hiệu quả hoạt động. Việc tích hợp chiến lược các công nghệ này sẽ là điều tối quan trọng để đảm bảo sự bền vững và khả năng phục hồi lâu dài của ngành.
Tại Viettonkin, chúng tôi hiểu bối cảnh đang thay đổi của đội bay hàng không Việt Nam và cung cấp hướng dẫn và hỗ trợ chuyên môn cho các nhà đầu tư và các bên liên quan đang tìm cách điều hướng những thách thức này.
Với sự hợp tác giữa IBS Software – một nhà cung cấp giải pháp SaaS hàng đầu cho ngành du lịch toàn cầu, và Viettonkin Consulting – một nhóm đa ngành các công ty tư vấn thúc đẩy các mối quan hệ kinh doanh quốc tế trong ASEAN, tài liệu trắng mới nhất “Giải Phóng Tiềm Năng Của Việt Nam: Thúc Đẩy Tăng Trưởng Trong Ngành Hàng Không Thông Qua Chuyển Đổi Số” chi tiết tình trạng hiện tại, thách thức và cơ hội của chuyển đổi số trong thị trường đang mở rộng nhanh chóng này.
Truy cập phiên bản đầy đủ của tài liệu trắng này tại: https://www2.ibsplc.com/whitepaper-unleashing-vietnams-potential-vn.htmlLiên hệ với chúng tôi để có những thông tin chiến lược và hỗ trợ trong việc khám phá các cơ hội đầu tư trong ngành đang phát triển này. Hành trình đến thành công trong ngành hàng không Việt Nam bắt đầu với Viettonkin.
