
Việt Nam là một địa điểm lý tưởng ở Đông Nam Á để mở rộng kinh doanh thực phẩm và đồ uống nhờ vào chính trị ổn định, điều kiện kinh tế thuận lợi, dân số trẻ và tầng lớp trung lưu đang gia tăng. Kết quả là, Việt Nam đã trở thành mục tiêu của nhiều ông lớn trong ngành thực phẩm và đồ uống như một thị trường năng động ở Đông Nam Á.
Trong những năm gần đây, ngành F&B (dịch vụ thực phẩm và đồ uống) tại Việt Nam đã trở nên quen thuộc, thực tế, McDonald’s, Starbucks, KFC, Burger King, Pizza Hut, Loteria và nhiều thương hiệu khác trong thị trường thực phẩm và đồ uống toàn cầu đều có mặt tại các thành phố lớn của Việt Nam. Tuy nhiên, Việt Nam vẫn đặt ra những thách thức cho các ông lớn trong ngành thực phẩm và đồ uống muốn đầu tư vào đất nước.
Tại sao Việt Nam trở thành mục tiêu của nhiều nhà đầu tư trong ngành thực phẩm và đồ uống?
Vortex tăng trưởng
Việt Nam là một trong những quốc gia có dân số trẻ, có xu hướng ăn ngoài, và đã trở thành một thị trường tiềm năng lớn cho ngành thực phẩm và đồ uống. Điều này không chỉ thu hút các nhà đầu tư trong nước mà còn cả các ông lớn nước ngoài.
Ngành thực phẩm và đồ uống tại Việt Nam đang trải qua một tỷ lệ tăng trưởng cao với sự hiện diện của nhiều doanh nghiệp trong nước và nước ngoài. Theo Công ty Nghiên cứu Thị trường Euromonitor, thị trường thực phẩm và đồ uống tại Việt Nam đã đạt tỷ lệ tăng trưởng trung bình 18% mỗi năm trong giai đoạn 2014 – 2019.
Cơ hội phát triển cao
Trong tất cả các ngành, ngành thực phẩm và đồ uống có cơ hội phát triển nhanh nhất vì đây là nhu cầu cơ bản của con người. Đặc biệt, trong thị trường Việt Nam, có nhiều cơ hội cho các doanh nghiệp và công ty gia vị thực phẩm phát triển nhờ vào cấu trúc dân số trẻ. Hơn nữa, thị trường Việt Nam vẫn chưa bão hòa, vì vậy vẫn còn nhiều cơ hội cho các doanh nghiệp phát triển sản phẩm của họ.
Các thách thức mà ngành thực phẩm và đồ uống nước ngoài gặp phải khi kinh doanh tại Việt Nam là gì?
Tuy nhiên, không phải mọi thương hiệu thực phẩm và đồ uống nổi tiếng trên thế giới đều có thể phát triển mạnh mẽ tại thị trường Việt Nam, cũng như những ồn ào và chuỗi check-in trong giai đoạn đầu không thể giữ cho doanh nghiệp nóng. Có những rào cản nhất định khiến các ông lớn trong ngành thực phẩm và đồ uống bối rối khi đầu tư vào Việt Nam, được đề cập như sau:
Thiếu hụt nguồn nhân lực

Ngành thực phẩm và đồ uống tại Việt Nam đang đối mặt với vấn đề thiếu hụt nguồn nhân lực. Tốc độ mở cửa hàng hiện tại ở Việt Nam rất cao, khiến nguồn nhân lực trong ngành trở nên khan hiếm. Trước đây, khi các doanh nghiệp thực phẩm và đồ uống tuyển dụng, họ thường yêu cầu nhiều tiêu chuẩn, kiểm tra nhiều thông tin. Tuy nhiên, theo một số doanh nghiệp, hiện tại họ chỉ cần tuyển dụng đủ số lượng nhân viên.
Bên cạnh đó, nguồn nhân lực tại Việt Nam rất phong phú nhưng có những hạn chế về văn hóa, cách cư xử và kỹ năng, điều này yêu cầu các nhà tuyển dụng phải có giải pháp tuyển dụng, đào tạo, khai thác và sử dụng phù hợp. Ngoài ra, các doanh nghiệp cũng phải tuân thủ các quy định về quan hệ lao động, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, công đoàn, v.v.
Vấn đề phát triển thương hiệu

Vấn đề phát triển thương hiệu thực phẩm và đồ uống cũng rất khó khăn để giải quyết. Một thương hiệu có giá trị hơn có thể huy động được nhiều vốn hơn, nhưng để làm được điều đó, cần phải mở rộng số lượng cửa hàng nhanh chóng và hình thức lựa chọn thường là nhượng quyền. Tuy nhiên, thách thức của việc nhượng quyền có thể thấy rõ, để đảm bảo chất lượng thực phẩm và dịch vụ cung cấp. Tại Việt Nam, thường thấy những trải nghiệm khác nhau khi đến cùng một thương hiệu nhưng ở các địa điểm khác nhau.
Sự khác biệt trong văn hóa ẩm thực
Các sản phẩm phù hợp với khẩu vị và sở thích của người dân vẫn là những yếu tố cốt lõi, là những yếu tố quan trọng nhất quyết định sự thành công của một thương hiệu thực phẩm và đồ uống phát triển trong chuỗi. Do đó, vấn đề khẩu vị là một mối quan tâm hàng đầu. Các thương hiệu thực phẩm và đồ uống hàng đầu thế giới mang đến Việt Nam những sản phẩm bắt mắt, mới lạ, đặc trưng của ẩm thực phương Tây.
Tuy nhiên, phần lớn người Việt Nam vẫn chưa thực sự đón nhận xu hướng ẩm thực mới này, vì văn hóa ẩm thực châu Á đã ăn sâu vào tâm trí họ. Trong khi đó, các doanh nghiệp thực phẩm và đồ uống không đạt được độ phủ rộng sẽ dễ dàng bị mất đi.
Mặc dù sự hiện diện của gã khổng lồ McDonald’s, nhưng burger vẫn không phải là món ăn yêu thích và hàng ngày của người Việt Nam. Vì vậy, khi sức mua không đủ lớn, thị trường quá nhỏ, thì việc các thương hiệu có sản phẩm cốt lõi như Burger King hay McDonald’s gặp khó khăn là điều tự nhiên.
Cuộc đua theo kịp xu hướng tiêu dùng
Thị trường dịch vụ thực phẩm và ăn uống có ít rào cản gia nhập nhưng tỷ lệ loại bỏ rất nhanh, vì vậy vẫn là một thách thức cho các doanh nghiệp muốn chinh phục. Người Việt Nam sẵn sàng trải nghiệm các dịch vụ thực phẩm mới nhưng họ có thể nhanh chóng cảm thấy chán. Để duy trì doanh thu, các doanh nghiệp phải luôn linh hoạt trong việc phát triển sản phẩm và dịch vụ.
Ngoài ra, còn có các rủi ro khác mà ngành thực phẩm và đồ uống đang phải đối mặt như:
- Giá thuê ở các vị trí đắc địa tại TP.HCM và Hà Nội khá cao.
- Thời gian thuê không dài.
- Nhân viên hiếm khi coi việc phục vụ trong nhà hàng là một nghề nghiêm túc.
- Chi phí vận chuyển một số nguyên liệu thực phẩm từ công ty mẹ về Việt Nam rất cao, dẫn đến giá của một số chuỗi thức ăn nhanh quốc tế tại Việt Nam quá cao so với nhu cầu của người tiêu dùng.
Trên thực tế, thị trường cho thấy không phải mọi thương hiệu thực phẩm và đồ uống nổi tiếng trên thế giới đều có thể sống sót qua “cơn bão” thực phẩm và đồ uống tại Việt Nam. Đã có nhiều thương hiệu “rời bỏ” thị trường Việt Nam như trà sữa Tenren (Đài Loan), Gloria Jean’s Coffees (Úc). Điều quan trọng đối với các nhà đầu tư trong ngành thực phẩm và đồ uống là hiểu khách hàng và môi trường kinh doanh tại Việt Nam.
Tóm lại, thực phẩm và đồ uống là một ngành tiềm năng nhưng cũng liên quan đến nhiều rủi ro. Đặc biệt là xâm nhập vào thị trường Việt Nam – một thị trường mới nổi, cần có thời gian tiếp cận đủ lâu và các chiến lược rõ ràng, hiệu quả. Bài viết trên hy vọng cung cấp cho các nhà đầu tư một số lưu ý hữu ích cho các kế hoạch phát triển F&B tại Việt Nam. Và tại Viettonkin, chúng tôi sẵn sàng cung cấp cho các nhà đầu tư tư vấn kỹ lưỡng để đạt được thành công trong thị trường thực phẩm và đồ uống tại Việt Nam.
Bạn cũng có thể tham khảo các mẹo giúp các công ty thực phẩm và đồ uống duy trì hoạt động trong thời kỳ khủng hoảng.