Thương mại điện tử là một trong 5 xu hướng hàng đầu tại Việt Nam vào năm 2020. Thương mại điện tử đã đưa Việt Nam lên bản đồ nhờ vào việc ứng dụng công nghệ tiên tiến trong việc giao dịch sản phẩm giữa khách hàng và doanh nghiệp. Năm 2020 được dự đoán là năm bùng nổ của thương mại điện tử Việt Nam và thu hút nhiều nhà đầu tư nước ngoài hơn. Bài viết sẽ giúp bạn tìm hiểu sâu hơn về thương mại điện tử tại Việt Nam.
Thương mại điện tử là gì?
Trước khi phân tích bất kỳ khái niệm nào, điều cần thiết là phải biết định nghĩa của những gì chúng ta đang nghiên cứu. Vậy thương mại điện tử là gì? Thương mại điện tử, hay nói cách khác, thương mại điện tử điện tử là một hình thức giao dịch mà người mua và người bán trao đổi hàng hóa thông qua Internet. Thương mại điện tử không chỉ giới hạn ở việc bán sản phẩm vật lý trực tuyến, mà còn đề cập đến các giao dịch thương mại được thực hiện qua Internet.

Có bốn loại mô hình thương mại điện tử: doanh nghiệp đến doanh nghiệp (B2B), doanh nghiệp đến khách hàng (B2C), khách hàng đến khách hàng (C2C), khách hàng đến doanh nghiệp (C2B).
Dựa trên bốn mô hình thương mại điện tử, nhiều hình thức giao dịch giữa doanh nghiệp và khách hàng phổ biến bao gồm bán lẻ, bán buôn, dropshipping, crowdfunding, đăng ký, sản phẩm vật lý và dịch vụ.
– Bán lẻ: bán một sản phẩm cho người tiêu dùng mà không có trung gian
– Bán buôn: bán một sản phẩm theo số lượng lớn cho các nhà bán lẻ
– Dropshipping: bán một sản phẩm và giao hàng cho khách hàng qua bên thứ ba
– Crowdfunding: thu tiền từ người tiêu dùng trước và sử dụng số tiền đó để huy động vốn khởi nghiệp
– Đăng ký: việc mua sản phẩm hoặc dịch vụ tự động định kỳ cho đến khi người đăng ký hủy
– Sản phẩm vật lý: sản phẩm hữu hình cần được lưu trữ
– Sản phẩm kỹ thuật số: hàng hóa kỹ thuật số có thể tải xuống, mẫu và khóa học mà phải được mua để tiêu thụ
– Dịch vụ: một tập hợp các kỹ năng được cung cấp để đổi lấy sự bồi thường
Bạn đã được cung cấp kiến thức nền tảng về thương mại điện tử và phần tiếp theo sẽ giúp bạn biết về tình trạng thương mại điện tử tại Việt Nam.
Tình trạng thương mại điện tử tại Việt Nam
Theo báo cáo tổng hợp thị trường thương mại điện tử Việt Nam năm 2019, Shopee VN dẫn đầu về lưu lượng truy cập hàng tháng với 33,6 triệu, thegioididong và Sendo là ba thương hiệu hàng đầu dẫn đầu về lưu lượng truy cập hàng tháng. Vị trí cao nhất về số lượng lưu lượng truy cập thuộc về Shopee VN với 33,6 triệu lượt truy cập. Shopee VN đã làm rất tốt trong việc thu hút sự chú ý của khách hàng bằng cách giới thiệu Shopee Live vào tháng 3 với sự tham gia của Cristiano Ronaldo, được hỗ trợ tài chính bởi SEA Limited. Trong ba tháng đầu năm 2020, Shoppe đã ra mắt Shopee Feed với thành công lớn nhằm cung cấp kết nối xã hội giữa người mua, người bán và bạn bè.
Trong khi đó, Sendo đã cố gắng hết sức để thu hút thêm nhiều khách hàng mới. Số lượng người dùng mới của nền tảng thương mại điện tử này đã tăng 24% trong quý 1 và quý 2 năm 2019. Bên cạnh đó, Sendo đứng ở vị trí thứ hai toàn quốc về số lượt tải mới.

Năm 2019, Tiki đã phát hành tính năng Livestream mới gọi là TikiLive và cố gắng cải thiện khả năng kho bãi và giao hàng nhanh, điều này đã mang lại kết quả tích cực khi đứng ở vị trí thứ hai về độ phổ biến trên mạng xã hội.
Mặt khác, Lazada đã đưa ra ý tưởng tích hợp nền tảng với các hoạt động giải trí như Lazada Super Party, chương trình trò chơi Guess It và Lễ hội Âm nhạc Lazada. Nhờ vào những hoạt động này trên điện thoại di động, Lazada đứng thứ 2 về số lượng người dùng ứng dụng, nhưng đứng thứ 5 về lưu lượng truy cập website với 23,8 triệu lượt truy cập mỗi tháng.
Theo nghiên cứu của iPrice, bốn ứng dụng thương mại điện tử được sử dụng nhiều nhất là Shopee, Lazada, Tiki và Sendo. Mặc dù có sự tham gia của nhiều nền tảng nước ngoài như Aliexpress, SHEIN, Wish, thứ tự vẫn giữ nguyên. Từ đánh giá, có thể thấy rằng khách hàng Việt Nam rất trung thành với nền tảng thương mại điện tử yêu thích của họ. Họ sẽ truy cập vào website để tìm kiếm các mặt hàng của mình.
Dựa trên những thành tựu của các nền tảng thương mại điện tử lớn tại Việt Nam, hành vi tiêu dùng đối với việc mua sắm trực tuyến đã thay đổi. Người mua Việt Nam đã ưu tiên mua sắm trực tuyến và tin tưởng hơn vào chất lượng sản phẩm bán trực tuyến.
Dự đoán về thương mại điện tử tại Việt Nam
Năm 2020 được cho là một năm năng động cho thương mại điện tử Việt Nam. Theo nhóm iPrice, ba dự đoán được mong đợi cho thương mại điện tử trong tương lai.
1. Tập trung nhiều hơn vào lợi nhuận thay vì tăng trưởng
Rõ ràng, các nhà đầu tư đang cẩn trọng hơn khi đầu tư vào một lĩnh vực tạo ra nhiều lợi nhuận và có tính bền vững trong tương lai. Điều này tạo ra một xu hướng thúc đẩy lợi nhuận trong nhiều công ty. Teddy Oetomo, giám đốc chiến lược của unicorn Bukalapak của Indonesia, chia sẻ rằng “Chúng tôi không còn tập trung vào tăng trưởng, mà là xây dựng một công ty bền vững.”
Việt Nam cũng theo xu hướng này. Hai công ty thương mại điện tử của Việt Nam đã cố gắng tập trung vào các lĩnh vực kinh doanh có lợi nhuận hơn bao gồm Lotte.vn và Adayroi bằng cách đóng cửa các chợ trực tuyến. Lotte.vn đã đóng cửa website để thay đổi kế hoạch chiến lược bán lẻ của công ty và Adayroi cũng đã ngừng hoạt động website với mục đích chuyển sang một mô hình bán lẻ mới.
Các ông lớn thương mại điện tử Việt Nam hiện đang phụ thuộc vào vốn của các nhà đầu tư nước ngoài. Theo nhóm iPrice, bốn công ty thương mại điện tử lớn nhất bao gồm Shopee, Tiki, Lazada và Sendo đã chịu một khoản lỗ lớn vào năm 2018 và sau đó tiếp tục huy động vốn từ các nhà đầu tư nước ngoài.
Bốn công ty này đã chỉ ra kế hoạch tạo ra nhiều lợi nhuận hơn vào năm 2020 thay vì nhấn mạnh vào lưu lượng truy cập website hoặc chỉ số người dùng.
2. Nỗ lực cải thiện cơ sở hạ tầng
Theo một khảo sát mới được thực hiện bởi Parcel Perform và nhóm iPrice, người dùng vẫn chưa hài lòng với dịch vụ giao hàng thương mại điện tử của họ. Nghiên cứu trên hơn 80.000 người dùng thương mại điện tử tại các quốc gia Đông Nam Á, nghiên cứu đã tìm ra các yếu tố chính cải thiện sự hài lòng của khách hàng.
Giao hàng nhanh hơn sẽ dẫn đến mức độ hài lòng của khách hàng cao hơn. Bên cạnh đó, việc giao tiếp chủ động với người mua về thời gian giao hàng dự kiến và đáp ứng mong đợi sẽ dễ dàng giúp các nền tảng thương mại điện tử đạt được đánh giá 5 sao. Bởi vì khoảng 90% phản hồi tiêu cực xuất phát từ thời gian vận chuyển và giao hàng muộn, điều quan trọng là các công ty thương mại điện tử phải giải quyết vấn đề này.
Hơn nữa, trong các phát hiện của nghiên cứu, Việt Nam đang bùng nổ trong thương mại điện tử với mức độ giao hàng cao nhất ở Đông Nam Á, điều này báo hiệu một triển vọng tích cực cho sự phát triển của thương mại điện tử tại Việt Nam. Mặc dù có mức độ hài lòng của khách hàng cao nhất trong dịch vụ giao hàng, các ông lớn thương mại điện tử Việt Nam vẫn nên tiếp tục cải thiện tốc độ giao hàng để cạnh tranh với các quốc gia khác trong khu vực.
3. Cơ hội cho các công ty thương mại điện tử SME
Không chỉ các ông lớn thương mại điện tử mà cả những người mới tham gia vào thương mại điện tử cũng đang giúp dịch vụ thương mại điện tử tại Việt Nam trở nên phong phú và cạnh tranh hơn.
Startup nổi bật nhất đáng đề cập là Lozi. Công ty thương mại điện tử tiêu dùng Việt Nam này có mười công ty chi nhánh cung cấp dịch vụ sử dụng Internet cho người dùng. Lozi hiện đang nhắm đến việc trở thành giải pháp một điểm đến cho nhu cầu giao hàng trong vòng một giờ của khách hàng Việt Nam.
Ngoài Lozi, còn nhiều startup Việt Nam khác trong lĩnh vực thương mại điện tử. Với sự xuất hiện của những người mới, các công cụ thanh toán trực tuyến, logistics và quản lý quan hệ khách hàng trở nên dễ tiếp cận hơn, phù hợp với nhu cầu của nhiều tổ chức.
Ngoài ra, kể từ khi bùng phát Coronavirus, khách hàng ưa chuộng mua sắm trực tuyến và học trực tuyến, do đó dịch vụ và sản phẩm thương mại điện tử có nhiều cơ hội để nâng cao chất lượng sản phẩm cung cấp.
Bạn cũng có thể tìm thêm thông tin về hướng dẫn công nghệ Việt Nam năm 2020.
Nói chung, năm 2020 là năm mà các ông lớn và những người mới trong thương mại điện tử Việt Nam tiếp tục phát triển và đạt được những thành tựu mới. Cơ hội và thách thức có thể được nhìn thấy rõ từ góc độ của các chủ sở hữu, tuy nhiên, Việt Nam vẫn được coi là một thị trường tiềm năng. Nếu bạn có ý định đầu tư vào Việt Nam, hãy xem xét lĩnh vực thương mại điện tử.